စစ်ကြောင်းထိုး

ပခုက္ကူ၊ ဧပြီ ၁၆၊ ၂၀၂၆။

မကွေးတိုင်း၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်၊ မြောက်လူးကန်ကျေးရွာကို စစ်ကော်မရှင်တပ်တွေက မီးရှို့ဖျက်ဆီးခဲ့တာကြောင့် နေအိမ် ၆၀၀ ကျော်ပျက်စီးခဲ့ပြီး ဒေသခံတွေလည်း အကူညီလိုအပ်နေတယ်လို့ ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်တဦးဆီက သိရပါတယ်။

ဧပြီ ၁၂ ရက်မနက် ၈ နာရီမှာ မြောက်လူးကန်ရွာဘုန်းကြီးကျောင်းတွင်းတပ်စွဲထားတဲ့ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေက မီးရှို့ခဲ့တာကြောင့် နေအိမ် ၆၂၅ လုံး၊ စာသင်ကျောင်းအပါအဝင် လယ်ယာသုံး စက်ယန္တယားတွေလည်း မီးလောင်ပျက်စီးခဲ့ကာ ၄ ရက်ကြာထိ လာရောက်ကူညီသူတွေမရှိသေးဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

“ဘာမှ မလာသေးဘူး။ NUG ဘက်ကလည်း အခုအချိန်ထိမလာသေးဘူး။ ရွာခံတွေဆုံးရှုံးသွားတာက များပါတယ်။ ပဲခွဲစက်တွေ၊ မြေပဲခွဲစက်တွေ မီးထဲပါသွားတယ်။ တန်ဖိုးကြီး ရွှေငွေဆုံးရှုံးတာမရှိပေမယ့် အိမ်၊ အိုးခွက်ပန်ကန်တွေကအစ ဘာမှမရှိကြတော့တာ”လို့ ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ဝင်တဦးက ပြောပါတယ်။

လတ်တလောမှာ အိမ်ခြေ ၅၀ ဝန်းကျင်သာကျန်ခဲ့ပြီး ဘုန်းကြီးကျောင်းမှာ စစ်ကော်မရှင်အင်အား ၇၀ လောက်နဲ့ရှိနေသေးတာကြောင့် ယာယီတဲတွေတောင် ပြန်ဆောက်ပြီးနေဖို့မဖြစ်နိုင်သေးဘူးလို့ သူကဆက်ပြောပါတယ်။

မြောက်လူးကန်ကျေးရွာဟာ သွပ်မိုးထရံကာ၊ ပျဥ်ခင်းနေအိမ်နဲ့ ထရံကာဖက်မိုးပျဥ်ခင်းနေအိမ်များပြီး အုတ်တိုက်အိမ်တွေနည်းပါးတာကြောင့် တရွာလုံးနီးပါး မီးလောင်ပျက်စီးခဲ့ရတာလို့ ဆိုပါတယ်။

အဲ့ဒီရွာဟာ ပခုက္ကူမြို့နဲ့ ၅ မိုင်ခန့်အကွာ ပခုက္ကူလေယာဉ်ကွင်းနဲ့ ၁ မိုင်ခန့်အကွာမှာတည်ရှိပြီး ၂၀၂၄ ဇူလိုင်ကစတင်ကာ စစ်ကော်မရှင်တပ်သားတွေက လာရောက်တပ်စွဲနေတာကြောင့် ရွာခံ ၂,၀၀၀ ခန့် စစ်ရှောင်ထွက်ပြေးနေကြရတာလို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

နတ်တလင်း၊ ဧပြီ ၁၁၊ ၂၀၂၆။

ပဲခူးတိုင်း၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်က ကျေးရွာ ၃ ရွာကို စစ်ကော်မရှင်ဘက်က လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲခံတာကြောင့် ပြည်သူ ၂ ဦးသေဆုံးကာ နေအိမ် ၄၀ နီးပါး မီးလောင်ခဲ့တယ်လို့ ကျေးရွာနဲ့ နီးစပ်သူတွေဆီက သိရပါတယ်။

ဧပြီ ၉ ရက်မနက် ၁၁ နာရီခန့်မှာ မကျီးပင်ကျေးရွာကို စက်တပ်လေထီးနဲ့ဗုံး ၂ လုံး၊ ညနေ ၅ နာရီခန့်မှာ ကျောက်ခွက်ကျေးရွာထဲကို စက်တပ်လေထီးနဲ့ဗုံး ၂ လုံး၊ ညနေ ၅ နာရီခန့်မှာပဲ ကျောက်ခွက်ကျေးရွာနဲ့ ကျွန်းလေးပင်ရွာတို့ကို ဒရုန်းနဲ့ဗုံးအလုံးရေ ၁၅ လုံးထက်မနည်း၊ ည ၁၁ နာရီခန့်မှာ မကျီးပင်ကျေးရွာစက်လှေဂိတ်ကို ဂျက်ဖိုက်တာနဲ့ ဗုံးသီး ၁ လုံး ကြဲချခဲ့တာလို့ဆိုပါတယ်။

“ပါရာမိုတာလည်း ခေါက်တုံခေါက်ပြန်ပဲ။ ဒရုန်းကလည်း အလုံးရေတောင်မရေနိုင်ဘူး။ အဲဒီအသီးတွေကျပြီး သုံးလေးအိမ် လေးငါးအိမ် အဲ့လိုတွေမီးလောင်တာ။ ဂျက်ဖိုက်တာနဲ့ချတဲ့ ပထမညမှာ သေတာရှိတယ်။ ညကတော့မထိဘူး။ သွားလိုက်လာလိုက် ချနေတော့တာ “လို့ ကျေးရွာနဲ့နီးစပ်သူတဦးက ပြောပါတယ်။

လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုအတွင်း မကျီးပင်ကျေးရွာက အသက် ၃၀ ဝန်းကျင်အရွယ် ကိုထွန်းထွန်းဦးနဲ့ ကျွန်းကလေးကျေးရွာက ကိုလပြည်ဝန်းတို့သေဆုံးခဲ့သလို ကျောက်ခွက်ကျေးရွာနေ အသက် ၆၀ ကျော်အရွယ် အဖိုးအဖွား ၂ ဦးလည်း ဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။

ဒါ့အပြင်ကျောက်ခွက်ကျေးရွာက အိမ်ခြေ ၂၀ ကျော်နဲ့ ကျွန်းလေးပင်းကျေးရွာက အိမ်ခြေ ၂၀ ခန့်မီးလောင်ပျက်စီးထားတယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။

ဧပြီ ၅ ရက်ကစလို့ နတ်တလင်းကစစ်ကြောင်းထိုးနေတဲ့ အင်အား ၁၀၀ ကျော်ပါ စစ်ကြောင်းနဲ့ ဇီးကုန်း၊ ပေါင်းတည်မြို့နယ်ဘက်ကဝင်လာတဲ့ အင်အား ၂၀၀ ကျော်ပါစစ်ကြောင်းဟာ ဧပြီ ၁၁ ရက်မှာ ကျောက်ဆွယ်၊ ကျောက်ခွက်၊ ရှားစေးဖိုရွာတွေမှာ ရောက်ရှိနေပြီး အင်အားဖြန့်ကျက်ထားတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

စစ်ကြောင်းဝင်လာနေတာကြောင့် ကန်သာယာ၊ ပဲမခမ်း၊ ညောင်ဝိုင်း၊ စံကြီးလောင့်၊ ကျောက်စွယ်၊ ကျောက်ခွက်၊ သရက်ပုဂံရိုး၊ ကျွန်းလေပင်၊ ဆည်းကန်၊ ထန်းတော၊ အိုးဖိုကုန်း ၊ ရေနံကုန်း၊ လယ်မအင်း၊ ဘန့်ဘွေးကုန်း၊ ရှားစေးဖို၊ ချောင်းကမ်းကြီး၊ သာယာကုန်း ၊ ညောင်ဝိုင်းကျေးရွာရှိ ပြည်သူ ၁၀,၀၀၀ ကျော်စစ်ဘေးရှောင်နေရပါတယ်။

ဧပြီ ၆ ရက်ကလည်း ပဲမခမ်းကျေးရွာကို စစ်ကော်မရှင်စစ်ကြောင်းကဒရုန်းနဲ့ဗုံးချလို့ အမျိုးသမီး ၂ ဦးသေဆုံးပြီး ၂ ဦးဒဏ်ရာရခဲ့သေးတယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

တောင်သာ၊ ဧပြီ ၆၊ ၂၀၂၆။

မန္တလေးတိုင်း၊ တောင်သာမြို့နယ်၊ ပန်းပေါင်းကျေးရွာရှိ ပကဖ စစ်ဆေးရေးဂိတ်နဲ့ ကျေးရွာထဲကို စစ်ကော်မရှင်စစ်ကြောင်းက ပစ်ခတ်၀င်ရောက်ကာ ဒရုန်းနဲ့ပါဗုံးချတိုက်ခိုက်တာကြောင့် ပြည်သူ ၂ ဦးသေဆုံးခဲ့တယ်လို့ တောင်သာမြို့နယ်ပကဖတာဝန်ရှိသူဆီက သိရပါတယ်။

ဧပြီ ၅ ရက်မနက် ၉ နာရီခန့်မှာ တောင်သာမြို့ဘက်ကနေထွက်လာတဲ့ အင်အား ၁၀၀ ကျော်ပါစစ်ကော်မရှင်စစ်ကြောင်းဟာ ပန်းပေါင်းကျေးရွာအနီးက ပကဖစစ်ဆေးရေးဂိတ်ကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ပြီးနောက် ကျေးရွာထဲကို ဒရုန်းနဲ့ဗုံးသီးချသလို လက်နက်ကြီးတွေနဲ့လည်း ပစ်ခတ်ခဲ့တယ်လို့ဆိုပါတယ်။

“ဒရုန်းရော လက်နက်ကြီးတွေနဲ့ရော ညှပ်ပစ်ပြီးဝင်တာဆိုတော့ ဒီဘက်ဆုတ်ပေးလိုက်ရတယ်။ ရွာထဲလည်းဒရုန်းနဲ့ဗုံးချတာတွေရှိတယ်။ နေအိမ်ပျက်စီးတယ်လူထိတယ်။ ဒီမနက် ရွာထဲဝင်မီးရှို့တာရှိတယ်”လို့တောင်သာမြို့နယ်ပကဖတာဝန်ရှိသူက ပြောပါတယ်။

စစ်ဆေးရေးဂိတ်ကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ပကဖအဖွဲ့ဝင် ၁ ဦးဒဏ်ရာရခဲ့ပြီး လက်နက်ပစ္စည်းဆုံးရှုံးတာမရှိခဲ့ဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

ရွာထဲဒရုန်းဗုံးချတိုက်ခိုက်ချိန် အသက် ၅၈ နှစ်အရွယ်နဲ့အသက် ၆၈ နှစ်အရွယ် အမျိုးသမီး ၂ ဦးသေဆုံးပြီး အသက် ၆၀ အရွယ် အမျိုးသမီး ၁ ဦးဒဏ်ရာရတယ်လို့ဆိုပါတယ်။

ဒါ့အပြင် ဒရုန်းဗုံးချတိုက်ခိုက်မှုအတွင်း နေအိမ် ၄ လုံးပျက်စီးခဲ့ရပြီး ဧပြီ ၆ ရက်မနက် ၈ နာရီခန့်မှာလည်း ရွာထဲကိုစစ်ကြောင်းဝင် မီးရှို့နေပြီး နေအိမ်အပျက်အစီးတွေကိုတော့ အတည်မပြုနိုင်သေးဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

စစ်ကြောင်းက ရွာထဲဝင်မီးရှို့နေတဲ့အတွက် အိမ်ခြေ ၃၀၀ ခန့်မှ လူဦးရေ ၁၀၀၀ ကျော်ဟာ ဘေးလွတ်ရာကို ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေကြရပါတယ်။

စစ်ကော်မရှင်ထောက်ခံ တယ်လီဂရမ်ချန်နယ်တွေမှာတော့ ပန်းပေါင်း PDF ဂိတ်ကိုဝင်ရောက်စီးနင်းချိန် PDF ၁ ဦးသေဆုံးပြီး လက်နက်အချို့သိမ်းဆည်းရမိခဲ့သလို ဂိတ်ကိုလည်းဖျက်ဆီးနိုင်ခဲ့တယ်လို့ ရေးသားဖော်ပြထားကြပါတယ်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၁၁ ရက်ကလည်း တောင်သာမြို့နယ်၊ ပဲလင်းကျော်ကျေးရွာကို စစ်ကော်မရှင်စစ်ကြောင်းက ဝင်ရောက်မီးရှို့လို့ နေအိမ်နဲ့ဘုန်ကြီးကျောင်းအပါအဝင် အဆောက်အဦ ၅၀ ကျော် မီးလောင်ပျက်စီးခဲ့သေးတယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

မြေလတ်အသံ၊ မတ် ၂၀၊ ၂၀၂၆။

၈ ရက်အတွင်း ပဲခူးတိုင်း ရွှေကျင်မြို့နယ်၊ စစ်ကိုင်းတိုင်း မုံရွာမြို့နယ်၊ ယင်းမာပင်မြို့နယ်၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်၊ မင်းကင်းမြို့နယ်နဲ့ မကွေးတိုင်း ဂန့်ဂေါမြို့နယ်တို့မှာ စစ်ကော်မရှင်တပ်ရဲ့ ဗုံးကြဲ ပစ်ခတ်မှုတွေကြောင့် ကလေးငယ်တွေအပါအဝင် ၁၄ ဦးသေဆုံးပြီး ၁၅ ဦးထိခိုက်ဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။

ဒီအရေအတွက်ဟာ မတ် ၁၁ ရက်ကနေ မတ် ၁၈ ရက်အတွင်း မြေလတ်အသံက လက်လှမ်းမီသလောက် တင်ပြခဲ့တဲ့သတင်းတွေကတဆင့် ပြန်လည်စုစည်းထားတဲ့ အရေအတွက်ဖြစ်ပါတယ်။

သေဆုံးသူတွေမှာ အသက် ၉ နှစ်ကနေ ၅၀ နှစ်အရွယ်ကြားဖြစ်ပြီး အမျိုးသမီးနဲ့ PDF တပ်ဖွဲ့ဝင်တချို့လည်း ပါဝင်ပါတယ်။

မတ်လ ၁၁ ရက်နေ့လယ် ၁၂ နာရီ မိနစ် ၄၀ မှာ ပဲခူးတိုင်း၊ ရွှေကျင်မြို့နယ်၊ ကရင့်အမျိုးသားအစည်းအရုံး – KNU တပ်မဟာ ၃ ထိန်းချုပ်နယ်မြေရှိ အင်းဗလာရွာကို စက်တပ်လေထီးနဲ့ဗုံးကြဲခဲ့တာကြောင့် အသက် ၉ နှစ်အရွယ် မိန်းကလေး ၁ ဦး၊ အသက် ၂၀ ကနေ ၆၀ ကြား အမျိုးသား၊အမျိုးသမီး ၆ ဦး စုစုပေါင်း ၇ ဦး သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။

မတ်လ ၁၂ ရက် မနက် ၉ နာရီခွဲမှာလည်း စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ မုံရွာမြို့နယ် ကျေးရွာ ၁ ရွာကို စစ်ကော်မရှင်ရဲ့ စစ်တပ်လေထီးနဲ့ ဗုံးကြဲခဲ့တာကြောင့် PDF ၁ ဦးအပါ ၂ ဦးထိခိုက်ဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။

အဲ့ဒီနေ့ မနက် ၉ နာရီခန့်မှာပဲ စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ယင်းမာပင်မြို့နဲ့ ၇ မိုင်အကွာ ဖိုလ်ဝင်တောင်ဘုရားမုခ်ဝ အနီး စစ်တပ်လေထီး ၂ စီးနဲ့ ဗုံး ၂ လုံးကြဲခဲ့တာကြောင့် အသက် ၅၀ ကျော်အရွယ် ခရီးသွားအမျိုးသား ၁ ဦး၊ အမျိုးသမီး ၁ ဦးနဲ့ အဲ့ဒီနေရာအနီးရှိနေတဲ့ အသက် ၂၀ အရွယ် ဒေသခံကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့၀င် ၁ ဦးတို့ သေဆုံးခဲ့ပြီး ခရီးသွား ၅ ဦးနဲ့ PDF အဖွဲ့ဝင် ၃ ဦးဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။

ဒါ့အပြင် မတ် ၁၆ ရက်မနက် ၁၀ နာရီခန့်မှာလည်း စစ်ကော်မရှင်ရဲ့ဂျက်ဖိုက်တာ ၁ စီးက စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ တန့်ဆည်မြို့နယ်၊ ပန်းတိမ်ကုန်းနဲ့ ရေရှင်ရွာကြားက စစ်ရှောင်တွေနေထိုင်တဲ့ တဲတိုက်ပေါ်ကို ဗုံးကြဲခဲ့တာကြောင့် အသက် ၄၀ အရွယ် အမျိုးသမီး ၁ ဦးသေဆုံးခဲ့ပါတယ်။

အလားတူ မတ် ၁၆ ရက်နေ့လယ် ၁ နာရီခန့်မှာလည်း မကွေးတိုင်း၊ ဂန့်ဂေါမြို့နယ်၊ ကျောက်ဂူဒေသ၊ ကံရွာအနောက်ဘက်တောစပ်မှာ စစ်ကော်မရှင်တပ်က လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲခဲ့တာကြောင့် ကံရွာကျေးရွာကနေ စစ်ဘေးလာရှောင်နေတဲ့ အသက် ၅၀ အရွယ် အမျိုးသမီးနဲ့ အသက် ၁၃ နှစ်အရွယ် သမီးအငယ်ဆုံးတို့ နေရာမှာပဲသေဆုံးပြီး အသက် ၂၀ အရွယ် သမီးကြီးက ခြေထောက်ပြတ်သွားသလို ဖခင်ဖြစ်သူမှာလည်း ပြင်းထန်ဒဏ်ရာရသွားတယ်လို့ သိရပါတယ်။

မတ် ၁၈ ရက်နေ့လယ် ၂ နာရီခန့်မှာလည်း စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ မင်းကင်းမြို့နယ်၊ ရွာဘရွာနဲ့ မြောက်ချွန်းရွာကြားရှိ ချင်းတွင်းမြစ်အတွင်းမှာရှိတဲ့ ရွှေမျောတွေကို လေကြောင်းကဗုံးကြဲခဲ့တာကြောင့် ရွှေမျောဖောင်တွေမှာ ဝင်ရောက်လုပ်ကိုင်နေတဲ့ အသက် ၂၅ နှစ်အရွယ် အမျိုးသား ၁ ဦးနေရာမှာသေဆုံးပြီး အသက် ၂၀ က နေ ၃၀ ကြားအမျိုးသား ၃ ဦး ပြင်းထန်ဒဏ်ရာတွေရခဲ့ပါတယ်။

အထက်ပါဒေသတွေမှာ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဟာ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုအပြင် မြေပြင်စစ်ကြောင်းထိုး မီးရှို့တာနဲ့ လက်နက်ကြီးပစ်ခတ်မှုတွေကိုပါလုပ်နေတာကြောင့် ဒေသခံတွေလည်းဘေးလွတ်ရာကို တိမ်းရှောင်နေကြရပါတယ်။

၂၀၂၁ စစ်အာဏာသိမ်းချိန်ကနေ ၂၀၂၆၊ မတ်လ ၁၉ ရက်ထိ စစ်ကော်မရှင်နဲ့ ၎င်းရဲ့လက်အောက်ခံတွေ ကြောင့် သေဆုံးခဲ့တဲ့ပြည်သူစုစုပေါင်း ၇,၉၃၆ ရှိပြီလို့ နိုင်ငံရေးအကျဥ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း – AAPP က ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။