စစ်ကြောင်းထိုး

ပခုက္ကု၊ မတ် ၄၊ ၂၀၂၆။

မကွေးတိုင်း၊ ပခုက္ကူမြို့နယ်၊ ရေလာကြီးကျေးရွာမှာ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေက စစ်ကြောင်းဝင်မီးရှို့တဲ့အတွက် နေအိမ် ၃၀ ကျော်မီးလောင်ပျက်စီးထားတယ်လို့ ဒေါင်းညီနောင်ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ဆီက သိရပါတယ်။

မတ်လ ၄ ရက်မနက် ၇ နာရီခန့်မှာ ညောင်ဂျစ်ပင် ပျူစောထီးစခန်းကနေထွက်လာတဲ့ ပျူစောထီးနဲ့စစ်ကော်မရှင်ပူးပေါင်းအင်အား ၁၅၀ ခန့်ဟာ ကျေးရွာကိုဝင်ရောက်လာပြီး မီးရှို့ခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

“ရောက်ပြီဆို စရှို့တာပဲ။ တိုက်ပွဲမဖြစ်ဘူး။ မနေ့ကကျတော့ တောမီးလောင်တာကစပြီးတော့ ရွာကို နည်းနည်းကူးသွားတယ်။ မီးက အရှိန်သေသွားပြီ။ အဲဒါကို ညောင်ဂျစ်ပင်က ပျူတွေက မီးလာထပ်ရှို့သွားတာ”လို့ ဒေါင်းညီနောင်ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့တာဝန်ရှိသူက ပြောပါတယ်။

မီးလောင်လို့ အိမ်ခြေ ၃၀ ထက်မနည်းမီးလောင်ပျက်စီးနိုင်ပြီး မီးမငြှိမ်းသတ်နိုင်သေးတာကြောင့် ပျက်စီးနေအိမ်အရေအတွက် တိုးလာနိုင်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

စစ်ကော်မရှင်နဲ့ပျူစောထီးအဖွဲ့တွေဟာ ရေလာကြီးကျေးရွာကို မီးရှို့ပြီးနောက် နေ့လယ် ၁၂ နာရီခန့်မှာ ညောင်ဂျစ်ပင်ရွာထဲကို ပြန်ဆုတ်ခွာသွားကြတယ်လို့ သိရပါတယ်။

ရေလာကြီးရွာမှာ အိမ်ခြေ ၃၀၀ ကျော်ရှိ၊ ဒေသခံ ၁,၀၀၀ ကျော်ရှိပြီး စစ်ကြောင်းကြောင့် ဘေးလွတ်ရာ တိမ်းရှောင်နေရကာ စစ်ကော်မရှင်ရဲ့ကင်းပုန်းတွေကျန်နေနိုင်သေးတာကြောင့် ကျေးရွာထဲကို ပြန်မဝင်နိုင်သေးဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

ဇန်နဝါရီ ၁၅ ရက်ကလည်း ပခုက္ကူမြို့နယ်၊ ကိုင်းစံပြကျေးရွာကို စစ်ကော်မရှင်စစ်ကြောင်းက ဝင်ရောက်မီးရှို့လို့ နေအိမ် ၃၀ ကျော်မီးလောင်ပျက်စီးခဲ့သေးတယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

မြင်းခြံ၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၈၊ ၂၀၂၆။

မန္တလေးတိုင်း၊ မြင်းခြံမြို့နယ်ကို စစ်ကြောင်းထိုးနေတဲ့ စစ်ကော်မရှင်စစ်ကြောင်းက မီးရှို့ပစ်ခတ်လို့ ပြည်သူ ၂ ဦးသေဆုံးပြီး နေအိမ် ၄၀ ကျော်မီးလောင်ပျက်စီးတယ်လို့ မြင်းခြံမြို့နယ် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့နဲ့ နီးစပ်သူတွေဆီက သိရပါတယ်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၂၆ ရက် မနက် ၇ နာရီမှာ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်ထဲကနေ အင်အား ၁၅၀ ခန့်နဲ့ ဂွေးကုန်း၊ မြင်းနီကုန်းရွာတို့ကထွက်လာတဲ့ အင်အား ၁၅၀ ခန့်ပါ စစ်ကြောင်း ၂ ခုက နှပ်ချိုတော၊ မြေတကောင်း၊ ဆိုက်တဲပေါင်၊ ညောင်ဝန်း၊ သက္ကယ်ကျင်းကျေးရွာတွေကို ဆက်တိုက်ဝင်ရောက်ကာ ညောင်ဝန်းနဲ့ သက္ကယ်ကျင်းရွာတွေကို မီးရှို့ခဲ့တာလို့ဆိုပါတယ်။

“တခါတည်းဝင် တခါတည်းရှို့။ နည်းနည်းအရှို့ပြပြီး ယူစရာရှိတာယူပြီးမှ ထပ်ရှို့တာ။ အရင်လို တန်းမရှို့ဘူး။ သူတို့လိုချင်တဲ့ တန်ဖိုးကြီးပစ္စည်းတွေယူပြီးမှ မီးရှို့တော့တာ။ နှပ်ချိုတောတဲ့ ဝင်တဲ့ စစ်ကြောင်းက မီးရှို့မသွားဘူး။ အတွင်းထဲလှန်လှောပြီးမှ တန်ဖိုးရှိပစ္စည်းတွေ့ရင်ယူတယ်။ မတွေ့ရင်မယူဘူး။ ဖွာလှန်ကြဲအောက်လုပ်ပြီးမှပြန်ထွက်တာ”လို့ မြင်းခြံမြို့နယ်ပကဖနဲ့ နီးစပ်သူတဦးက ပြောပါတယ်။

မီးရှို့ခံရတာကြောင့် ညောင်ဝန်းကျေးရွာက အိမ်ခြေ ၂၀ ကျော်နဲ့သက္ကယ်ကျင်းရွာက နေအိမ် ၂၀ ကျော်မီးလောင်ပျက်စီးသွားပြီး စစ်ကြောင်းရှိနေသေးတာကြောင့် နယ်မြေရှင်းလင်းရေး မလုပ်နိုင်သေးတဲ့အတွက် အပျက်အစီးအတိအကျ စာရင်းမကောက်ယူနိုင်သေးဘူး လို့ဆိုပါတယ်။

သက္ကယ်ကျင်းကျေးရွာကို စစ်ကြောင်းဝင်မီးရှို့ချိန် အသက် ၈၀ ဝန်းကျင်အရွယ် အမျိုးသား ၁ ဦးနဲ့ အသက် ၃၀ ကျော်အရွယ် အမျိုးသား ၁ ဦးတို့ သေဆုံးခဲ့သေးတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

“မီးရှို့လိုက်တဲ့ အချိန်မှာ အိမ်ထဲမှာမသွားနိုင်မလာနိုင်တဲ့ သက်ကြီးပေါ့။ အဲဒါရယ် ရှက်သမား(အရက်သမား)မူးနေတဲ့အချိန်မှာ ပစ်သွားတယ်။ “လို့ အထက်ပါ အမျိုးသားက ဆက်ပြောပါတယ်။

ကျေးရွာတွေကို မီးရှို့၊ ဒေသခံတွေကိုပစ်ခတ်ခဲ့တဲ့ စစ်ကြောင်းဟာ တူးရွင်းဘိုနဲ့ နဘူးအိုင်ရွာဘက်ကို ဆက်ထွက်လာချိန် မနက် ၁၀ နာရီကျော်မှာ တူးရွင်းဘိုနားမှာ ၁ ကြိမ်၊ နဘူးအိုင်ရွာနားမှာ ၁ ကြိမ် ၁ နာရီကျော်ကြာတိုက်ပွဲဖြစ်ပြီး စစ်ကြောင်းက နဘူးအိုင်ရွာမှာ ညအိပ်ခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

အဲ့ဒီနောက် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၇ ရက် နေ့လယ် ၂ နာရီခန့်မှာ နဘူးအိုင်ရွာကနေ တူးရွင်းဘိုရွာကို စစ်ကြောင်းပြန်ထွက်လာရာ ကျေးရွာ ၂ ရွာကြားမှာ မိနစ်ပိုင်းလောက်တိုက်ပွဲဖြစ်ပြီးနောက် နဘူးအိုင်ရွာထဲပြန်ဝင်သွားကာ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၈ ရက်အထိ ကျေးရွာထဲမှာ အထိုင်ချထားတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

အဆိုပါ တိုက်ပွဲ ၃ ကြိမ်အတွင်း ဒေသကာကွယ်ရေးပူးပေါင်းတပ်ဘက်က ၁ ဦးဒဏ်ရာရခဲ့ကာ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေ ထိခိုက်သေဆုံးရှိနိုင်ပြီး အရေအတွက်မသိရသေးဘူးလို့ သိရပါတယ်။

လက်ရှိမှာ အိမ်ခြေ ၅၀ ကနေ ၇၀၀ ကြားရှိတဲ့ ညောင်ဝန်း၊ သက္ကယ်ကျင်း၊ နဘူးအိုင်၊ တူရွင်းဘို၊ နှပ်ချိုတော၊ မြေတကောင်း၊ ဆိုက်တဲပေါင်၊ သိမ်ကုန်း၊ ချင်မြစ်ကျင်းရွာတွေက ပြည်သူ ၅,၀၀၀ ဝန်းကျင်တိမ်းရှောင်နေရပြီး စစ်ကြောင်းရှိနေသေးတာကြောင့် ကျေးရွာမပြန်ကြရသေးဘူးလို့ သိရပါတယ်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၄ ရက်ကလည်း မြင်းခြံမြို့နယ်ထဲက ပြည်တော်သာရွာ၊ တန်းဆောင်းရွာ၊ နတ်ညွန်းရွာနှင့် ဒါးကျွန်း တောင်ရွာ၊ မြောက်ရွာ တို့ကို စစ်ကော်မရှင်စစ်ကြောင်းက မီးရှို့လို့ အိမ်ခြေ ၁,၀၀၀ နီးပါး မီးလောင်ပျက်စီးထားတယ်လို့သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

ယင်းမာပင်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၊ ၂၀၂၆။

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ယင်းမာပင်ခရိုင်မှာ စစ်ကော်မရှင်တပ်က လေကြောင်းနဲ့ ရေကြောင်းကို အဓိကအသုံးပြုပြီး တပ်အင်အားတိုးချထားတယ်လို့ ဒေသခံကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့၀င်တဦးဆီက သိရပါတယ်။

BNRA ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်နဂါး စစ်ကော်မရှင်တပ်ဆီလက်နက်ချပြီးနောက် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉ ရက် မနက်ပိုင်းကစလို့ ပုလဲမြို့ထဲကို Mi 17 စစ်ရဟတ်ယာဉ်နဲ့ ၈ ကြိမ် အင်အားလာချခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

“ပုလဲချတာ၊ ပုလဲကနေ ချတဲ့ကောင်တွေ အနောက်ကို ထွက်လာပြီ၊ ရဟတ်ယာဉ် ၈ စီးချတာ၊ ၈ စီးဆိုပေမယ့် နည်းနည်းချင်းချတာ၊ ၁၂၀ လောက်ပဲရှိတာ။” လို့ အထက်ပါ ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်က ပြောပါတယ်။

ယင်းမာပင်ခရိုင်ထဲက ဆားလင်းကြီးမြို့နယ်မှာလည်း ဒီကနေ့မနက် အစောပိုင်းမှာ ညောင်ပင်ကြီးကျေးရွာ ဇက်ဆိပ်မှတဆင့် စစ်ကား ၅ စီးနဲ့ အင်အားဖြည့်လာပြီး ဝမ်ပေါင်ကုမ္ပဏီဝန်းအတွင်း ဝင်သွားတယ်လို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

ဒီကနေ့ ညနေအထိ ယင်းမာပင်ခရိုင်ထဲက ဆားလင်းကြီးနဲ့ ပုလဲမြို့နယ်တွေကို စစ်ကော်မရှင်တပ်က စုစုပေါင်းအင်အား ၃၀၀ ထက်မနည်း တိုးထားတယ်လို့ ဒေသခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

ဒါ့အပြင် တရုတ်ပိုင် ယန်စီကုမ္ပဏီမှာ အရင်တပ်စွဲနေတဲ့ စစ်ကော်မရှင်စစ်ကြောင်းကလည်း ဒီကနေ့ မနက်ပိုင်းကစတင်ကာ ယင်းမာပင်မြို့နယ်၊ တယ်ပင်ကန်ရွာနဲ့ ရာဇကျော်ရွာတွေကို စစ်ကြောင်းထိုးနေတယ်လို့ သိရပါတယ်။

BNRA အခြေစိုက်ရာ ပုလဲမြို့နယ်မှာတော့ ပုလဲမြို့က ထွက်လာတဲ့ အင်အား ၂၀၀ ပါစစ်ကြောင်းက မြကုန်းနဲ့ ကုက္ကိုကုန်းရွာတွေကို စစ်ကြောင်းထိုးနေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

အခုလို စစ်ကော်မရှင်တပ်က အင်အားသုံးစစ်ကြောင်းထိုးနေတာကြောင့် ပုလဲနဲ့ ယင်းမာပင်မြို့နယ်တွေက ကျေးရွာ ၅ ရွာထက်မနည်းက ပြည်သူတွေ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

မြေလတ်အသံ၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉၊ ၂၀၂၆။

ပဲခူးတိုင်းနဲ့ မွန်ပြည်နယ်အစပ် ကျိုက်ထိုမြို့နယ်အတွင်းက ကျေးရွာတွေမှာ စစ်ကော်မရှင်တပ်က ရက်ရှည်စစ်ကြောင်းထိုးတပ်စွဲနေတာကြောင့် စစ်ဘေးရှောင်တွေနေရပ်မပြန်ရသေးဘဲ စားနပ်ရိက္ခာအတွက် အခက်အခဲဖြစ်နေတယ်လို့ ဝေါပကဖထံက သိရပါတယ်။

စစ်ကော်မရှင်တပ်က ဖေဖော်ဝါရီ ၁၉ ရက် ဒီကနေ့အထိ ၁၀ ရက်ကျော်ကြာ စစ်ကြောင်းထိုးနေတာဖြစ်ပြီး လက်ရှိအထိ ကျောက်ရေတွင်း၊ ဝင်းကံ၊ ခရွဲ၊ ပိန္နဲကုန်းကျေးရွာတွေရဲ့အနီးဝန်းကျင်မှာ အထိုင်ချထားတာကာ စစ်ရှောင်ရွာခံတွေ ကျေးရွာတွင်းပြန်လာနေထိုင်ဖို့ ခြိမ်းခြောက်ခေါ်ဆောင်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

” စစ်ကြောင်းက ပြန်မထွက်သေးဘူး။ စကစကပြန်ခေါ်တယ်။ ကိုယ့်အိမ်ကိုယ်ပြန်နေ။ မလာရင် မီးရှို့မယ်ဘာညာလုပ်တယ်။ အကြောက်လွန်ပြီး ပြန်မလာကြဘူး။ ရှောင်နေရတာ ၁၀ ရက်ကျော်လာပြီးဆိုတော့ နေရေးထိုင်ရေး စားရေးသောက်ရေးအခက်ခဲဖြစ်နေတယ်။ စားရေးသောက်ရေးအဓိကပေါ့။ လက်ရှိစစ်ဘေးရှောင်က ခက်တာကနေရာအနှံ့မှာနေနေတာ။” ကျေးရွာတွေအတွင်းကျန်ရှိနေတဲ့ သက်ကြီးရွာခံတွေရဲ့ ပြောဆိုချက်ကိုကိုးကားပြီး ဝေါပကဖတာဝန်ရှိသူက မြေလတ်အသံကို ပြောပါတယ်။

စစ်ဘေးရှောင်တွေဟာ KNU ထိန်းချုပ်နယ်မြေ ကျိုက်ထိုနဲ့ ရွှေကျင်မြို့နယ်တွေထဲကတောတောင်တွေမှာ စစ်ရှောင်နေကြရပြီး စားနပ်ရိက္ခာ၊ အမိုးအကာနဲ့သောက်သုံးရေတွေ အကူအညီလိုအပ်နေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

စစ်ကော်မရှင်စစ်ကြောင်းတွေ အထိုင်ချထားတဲ့နေရာတွေကို PDF ပူးပေါင်းအဖွဲ့တွေက လက်နက်ကြီး၊ ဒရုန်းတွေနဲ့ နေ့စဥ်နီးပါးတိုက်ခိုက်နေပြီး နှစ်ဖက်စစ်ရေးဆက်လက်တင်းမာနေဆဲဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

စစ်ကော်မရှင်စစ်ကြောင်းဟာ ကျေးရွာတွင်း ပြည်သူနေအိမ်တွေပေါ် တက်ရောက်နေထိုင်ကာ ပစ္စည်းတွေကို ဖောက်ထွင်းယူဆောင်နေသလို ဖေဖော်ဝါရီ ၁၆ ရက်​မှာ ချောင်းဝကျေးရွာက KNU ခန့် အုပ်ချုပ်ရေးမှူးနေအိမ် ၁ လုံး၊ ဝင်းကံကျေးရွာကနေအိမ် ၃လုံးကို မီးရှို့ခဲ့သေးတယ်လို့ သိရပါတယ်။

အဆိုပါ စစ်ကြောင်းဟာ ခမရ ၂၀၇၊ အမတ ၃၁၀ တပ်တွေကပူးပေါင်းအင်အား ၃၀၀ ကျော်နဲ့ ဖေဖော်ဝါရီ ၈ ရက်က စတင်စစ်ကြောင်းထိုးနေတာဖြစ်ပြီး စစ်ကြောင်းကြောင့် အိမ်ခြေ ၁၅၀ ကနေ ၃၀၀ ကြားရှိတဲ့ မုက္ကမော့၊ ခရွဲ၊ ချောင်းဝ၊ စစ်ကွင်း၊ ကျောက်ရေတွင်း၊ အခိုင်၊ ဝင်းကံ၊ ပိန္နဲကုန်းရွာတွေက ဒေသခံ ၅,၀၀၀ ထက်မနည်းစစ်ဘေးရှောင်နေကြရတာပါ။

စစ်ကြောင်းစတင်ဝင်ရောက်လာတဲ့ ဖေဖော်ဝါရီ ၉ ရက်မှာ မုက္ခမော့ကျေးရွာအနီး တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့ရာမှာ ပဲခူးခရိုင်ပကဖအဖွဲ့ဝင် ၃ ဦး၊ ပြည်သူ ၄ ဦးသေဆုံးခဲ့ပြီး ၃ ဦးဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။

ပွင့်ဖြူ၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၇၊ ၂၀၂၆။

မကွေးတိုင်း၊ ပွင့်ဖြူမြို့နယ်၊ ညောင်ပင်စောက်ရွာကို စစ်ကော်မရှင်တပ်နဲ့ပျူစောထီးတွေက စစ်ကြောင်းထိုးမီးရှို့ပြီး ဒေသခံ ၁၆ ဦးကိုလည်း ဖမ်းဆီးသွားတယ်လို့ ဒေသခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၆ ရက် နေ့လယ် ၁၁ နာရီလောက်မှာ အင်အား ၈၀ ဝန်းကျင်ပါတဲ့ စစ်ကော်မရှင်စစ်ကြောင်းက ညောင်ပင်စောက်ရွာက နေအိမ် ၁၂ လုံးကို မီးရှို့ဖျက်ဆီးပြီး ဒေသခံတွေကို ဖမ်းဆီးသွားတာလို့ ဆိုပါတယ်။

“အမျိုးသား၊ အမျိုးသမီး၊ ကလေးကအစ တွေ့တဲ့လူအကုန်လုံးဖမ်းဆီးသွားတာ။ ဘာကြောင့် ဖမ်းဆီးတယ်လို့ မသိရဘူး။ အင်အား ၈၀ လောက်နဲ့ ဝင်ဖမ်းတာ။ ကျောင်းကုန်းကြီးရွာမှာနေတဲ့ ပျူစောထီးနဲ့ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေက ဖမ်းတာ။ တိုက်ပွဲမရှိဘဲနဲ့ ရွာထဲဝင်ပြီးတော့ စစ်ကြောင်းထိုး မီးရှို့သွားတာ။”လို့ ပွင့်ဖြူမြို့ခံတဦးက ပြောပါတယ်။

ဖမ်းဆီးခံရသူတွေဟာ ညောင်ပင်စောက်ရွာက အသက် ၂၈ နှစ်ကနေ ၄၅ နှစ်ကြားရှိတဲ့ ကိုအောင်ကျော်မြင့်၊ ကိုဖိုးနှောင်း၊ ကိုချစ်လှိုင်၊ ကိုဖိုးဇော်၊ ကိုလတ်၊ ကိုပဲ၊ ကိုချစ်ခိုင်၊ ကိုဘိုဘို၊ ကိုဘိုထွေး၊ ကိုဘိုအေးတို့အပါအဝင် ၁၆ ဦးဖြစ်ပြီး ကျောင်းကုန်းကြီးရွာကိုဖမ်းခေါ်သွားကြတာလို့ ဆိုပါတယ်။

ဖမ်းဆီးခဲ့တဲ့စစ်ကြောင်းဟာ ပွင့်ဖြူဝါတပ်က စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေနဲ့ ကျောင်းကုန်းရွာက ပျူစောထီးတွေဖြစ်တယ်လို့ အထက်ပါဒေသခံက ပြောပါတယ်။

ညောင်ပင်စောက်ရွာမှာ အိမ်ခြေ ၂၈၀ နဲ့ လူဦးရေ ၈၅၀ ရှိပြီး လက်ရှိမှာဒေသခံတွေကတော့ တောထဲတောင်ထဲ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း