ထွက်ပြေး

မြစ်ခြေ၊ ဒီဇင်ဘာ ၂၊ ၂၀၂၅။

မကွေးတိုင်း၊ မြစ်ခြေမြို့အနီးကကျေးရွာတွေကို စစ်ကော်မရှင်တပ်ကစစ်ကြောင်းထိုး ဝင်ရောက်လာတာကြောင့် ဒေသခံတွေတိမ်းရှောင်နေရတယ်လို့ မြစ်ခြေမြို့ခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

ဒီဇင်ဘာ ၁ ရက် ညနေ ၆ နာရီမှာ စတင်စစ်ကြောင်းထိုးလာတဲ့ အင်အား ၃၀၀ ခန့်ပါ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့တွေဟာစစ်ကြောင်း ၂ ကြောင်းပေါင်းပြီး မြစ်ခြေဘက်ကိုစစ်ကြောင်းထိုး လာတာကြောင့် ဒေသခံ ၂,၀၀၀ နီးပါး တိမ်းရှောင်နေရတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

“စစ်ကြောင်းထိုးလာတာက မနေ့က ညနေပိုင်းက စထိုးလာတာ၊ ညောင်ဦးဘက်ကနေ ကား ၂ စီးနဲ့ လှေဆိပ်ကိုလာပြီး လှေဆိပ်ကနေလှေနဲ့တဆင့် ဆိပ်ခွာရွာဘက်ကို ကပ်တာ၊ အရှေ့ဘက်ကလာတဲ့ စစ်ကြောင်းနဲ့ ဆိပ်ခွာဘက်ကလာတဲ့ စစ်ကြောင်း ၂ ကြောင်းပေါင်းပြီး မြစ်ခြေဘက်ကို စစ်ကြောင်းထိုးလာတာ ၃၀၀ လောက်တော့ရှိတယ်၊ အင်အား ၁၀၀ လောက်က ကျွန်းချောင်းလျှပ်စစ်ဓါတ်အား‌ပေးစက်ရုံထဲကို ဝင်သွားတယ်”လို့ မြစ်ခြေဒေသခံတဦးက ပြောပါတယ်။

ညောင်ဦးနဲ့ ဆိပ်ခွာရွာကနေ ထွက်ခွာလာတဲ့ အထက်ပါစစ်ကြောင်းဟာ ယခင်ကျွန်းချောင်းလျှပ်စစ်ဓါတ်အားပေးစက်ရုံမှာ အထိုင်ချထားတဲ့ စစ်ကော်မရှင်တပ်တွေနဲ့ စခန်းချိန်းဖို့လာတာလို့ သိရကြောင်း သူကဆက်ပြောပါတယ်။

“ကျွန်းချောင်းလျှပ်စစ်ဓါတ်အားပေးစက်ရုံထဲမှာ အထိုင်ချထားတဲ့ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေနဲ့ စခန်းချိန်းတာ၊ ဗိုလ်နဲ့ တပ်ဖွဲ့ဝင်ဟောင်းတွေ အကုန်ချိန်းသွားတာ၊ နယ်မြေအခြေအနေအရ တိမ်းရှောင်နေရလို့ ရှေ့ကိုတက်ကြည့်လို့ မရသေးဘူး”လို့ ဆိုပါတယ်။

ခုလိုစစ်ကြောင်းထိုးတာကြောင့် မြစ်ခြေမြို့အတွင်းက ငှက်ပျောတောရွာ၊ မြို့ဆိုးရွာ၊ မိုးပုလဲရွာ၊ အိုင်းကြီးရွာ၊ ပေါက်တောရွာ၊ ကံကြီးစုရွာတွေက ဒေသခံတွေ စစ်ရှောင်ထွက်ပြေးနေကြရတာပါ။

လက်ရှိမှာစစ်ကြောင်းက ကျွန်းချောင်းလျှပ်စစ်ဓါတ်အားပေးစက်ရုံထဲကိုရောက်ရှိနေပြီး ဒေသခံကာကွယ်ရေးတပ်တွေနဲ့ စစ်ကော်မရှင်တပ်တွေလည်း တိုက်ပွဲဖြစ်နေတယ်လို့ သိရကာ တိုက်ပွဲနဲ့ပတ်သက်တဲ့အခြေအနေတွေကိုတော့ မြေလတ်အသံက ဆက်လက်စုံစမ်းနေပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

မြေလတ်အသံ၊ နိုဝင်ဘာ ၂၊ ၂၀၂၅။

မကွေးတိုင်း၊ ငဖဲမြို့နယ်၊ ရခိုင်ရိုးမပေါ်ရှိ နတ်ရေကန်တောင်ဗျူဟာစခန်းကုန်းကထွက်ပြေးလာတဲ့ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင် ၆၆ ဦးကို ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းထားတယ်လို့ နိုဝင်ဘာ ၂ ရက် ဒီကနေ့မှာ ချင်းကာကွယ်ရေးတပ်- အရှို (CDF- Asho) က ထုတ်ပြန်လာပါတယ်။

ဇွန် ၁ လအတွင်းက ၄၀ ဦး၊ စက်တင်ဘာနဲ့ အောက်တိုဘာ ၂ လအတွင်းက ၂၆ ဦး ဖမ်းမိခဲ့တာဖြစ်ပြီး အားလုံးက ပေါ်တာဆွဲခံရပြီးနောက် စစ်သားဖြစ်လာကြသူတွေဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

“တချို့ကတော့ လက်နက်နဲ့အတူဖမ်းမိတာရှိသလို တချို့ကတော့ လက်နက်မပါလာပါဘူး။ တိုက်ပွဲဖြစ်နေပြီးတော့မှ သူတို့ကလွတ်ရာလွတ်ကြောင်း ထွက်ပြေးလာသူတွေကို မိတာမျိုးတွေလည်းရှိတဲ့အတွက်ကြောင့်ပါ။ အားလုံးကတော့ နတ်ရေကန် လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးစခန်းတိုက်ပွဲတွေကနေပဲ ပြေးလာကြတဲ့သူတွေပါ”လို့ Chin Defence Force-Asho မှ တာဝန်ရှိသူက ပြောပါတယ်။

ဒါ့အပြင် ဇွန်လအတွင်းဖမ်းမိသူ ၄၀ ဦးဆီက MA အမျိုးသား သေနတ် ၁၅ လက်နဲ့ ကျည်ဆန်တွေရရှိခဲ့သလို စက်တင်ဘာနဲ့ အောက်တိုဘာ ၂ လအတွင်း ဖမ်းမိသူ ၂၆ ဦးဆီက သေနတ် ၄ လက်၊ RPG ကျည်၊ ကျည်ဆန်တွေ သိမ်းဆည်းရရှိခဲ့တယ်လို့ သူကဆိုပါတယ်။

အခုလိုဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းထားတွေဟာ အသက် ၁၆ နှစ်ကနေ ၄၀ ကျော်အရွယ်အထိဖြစ်ပြီး သူတို့ရဲ့ ကိုယ်ရေးအချက်အလက် အသေးစိတ်တွေကို ၎င်းတို့ရဲ့ မိသားစုတွေလုံခြုံရေးအရ ထုတ်ဖော်ပြောလို့မရဘဲ အားလုံးကို နိုင်ငံတကာစစ်သုံ့ပန်းဥပဒေနဲ့အညီ ထိန်းသိမ်းထားတယ်လို့ အထက်ပါတာဝန်ရှိသူကပြောပါတယ်။

CDF – Asho အနေနဲ့ စက်တင်ဘာလဆန်းကနေ နိုဝင်ဘာ ၂ ရက် ဒီကနေ့အထိ စစ်ကော်မရှင်တပ်ရဲ့ နတ်ရေကန်ဗျူဟာကုန်းကို စစ်ကူလာရောက်တဲ့စစ်ကြောင်းတွေကို မဟာမိတ်ပူးပေါင်းတပ်တွေနဲ့အတူ ကြားဖြတ်တိုက်ခိုက်မှုနဲ့အတူ ခုခံစစ်၊ ထိုးစစ်ဆင် တိုက်ခိုက်လျှက်ရှိနေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

စက်တင်ဘာလကနေ အောက်တိုဘာလကုန် အထိ ၂ လတာ တိုက်ခိုက်မှုအတွင်း CDF – Asho မှ တပ်ဖွဲ့ဝင် ၂ ဦးကျဆုံးခဲ့ရပြီး ခြေလက်အင်္ဂါဆုံးရှုံးသူ ၂ ဦး၊ အခြားထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိ တပ်ဖွဲ့ဝင် ၇ ဦးအထိ ရှိခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

၁ လအတွင်း မုံရွာပကဖ ဆီဘက်ပြောင်းလာသူ ၃ ဦးထိရှိ

မြေလတ်အသံ၊ အောက်တိုဘာ ၃၁၊ ၂၀၂၅။

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ မုံရွာမြို့နယ်အခြေစိုက် မုံရွာမြို့နယ်ပကဖဆီကို ရခိုင်စစ်မြေပြင်ကို ပို့ဆောင်ခံရမယ့် စစ်ကြောင်းက စစ်ကော်မရှင်တပ်က တပ်ကြပ်ကြီး ၁ ဦးထွက်ပြေးကာ ဘက်ပြောင်းခိုလှုံလာခဲ့ကြတယ်လို့ အဲ့ဒီအဖွဲ့ဆီက သိရပါတယ်။

အသက် ၅၀ ကျော်အရွယ်ရှိတပ်ကြပ်ကြီးဖြစ်သူဟာ ကလေးမြို့အခြေစိုက် အမှတ် ၆ ဆက်သွယ်ရေးတပ်ကဖြစ်ပြီး အောက်တိုဘာ ၂၉ ရက်မှာ မုံရွာမြို့နယ်ပကဖ အမှတ်-၂ တိုက်နယ် အထူးတိုက်ခိုက်ရေးတပ်ဖွဲ့၊ တောကျွဲကြီးပြောက်ကျားတပ်ဖွဲ့နဲ့ ချိတ်ဆက်ကာ ဘက်ပြောင်းလာခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

“အခုလူက ပြည်အရောက်မှာ ထွက်ပြေးလာတာပြောတယ်။ သေနတ်မပါဘူး။ ဒီကောင်တွေက စကခ ၁၀ အနေနဲ့ အင်အားသွားပေါင်းပေးရတာ။ သူတို့ Target Point ကို မရောက်သေးခင် ထွက်ပြေးလာတာဗျ။ ရခိုင်မှာ ထိုးစစ်လုပ်ဖို့ တပ်မ ၆၆ ကို အင်အား ဖြည့်ပေးဖို့ စကခ ၁၀ နဲ့အတူ ပါသွားတာဗျ”လို့ မုံရွာမြို့နယ် ပကဖတာဝန်ရှိသူကပြောပါတယ်။

အဲဒီတပ်ကြပ်ကြီးဟာ ကလေးမြို့နယ် အခြေစိုက် စကခ ၁၀ စစ်ကြောင်းနဲ့အတူ ပြည်မြို့နယ်အခြေစိုက် တပ်မ ၆၆ ကို အင်အားသွားပေါင်းပြီး ပြည်မြို့ကနေတဆင့် ကျောက်ဖြူမြို့ကို လေယာဥ်နဲ့ ရှေ့တန်းထွက်သွားရမှာ ဖြစ်တယ်လို့ ၎င်းရဲ့ပြောဆိုချက်ကို ကိုးကားပြီး ပကဖတာဝန်ရှိသူက ဆိုပါတယ်။

အဆိုပါ အင်အား ၁၀၀ ပါ စစ်ကြောင်းဟာ ကလေးမြို့ကနေတဆင့် ကားနဲ့ တပ်မ ၆၆ ကိုထွက်ခွာလာချိန် ပြည်မြို့ နယ်တနေရာအရောက်မှာ တပ်ကြပ်ကြီး ၁ ဦးတည်းက ထွက်ပြေးလာခဲ့တာလို့ သူကဆိုပါတယ်။

ခုလိုထွက်ပြေးလာခဲ့တဲ့ အခြေအနေတွေနဲ့ပတ်သက်ပြီး အသေးစိတ်အချက်အလက်တွေကို စစ်ရေးလုံခြုံရေးအရ ထုတ်ဖော်ပြောပြလို့မရသေးကြောင်း အထက်ပါ တာဝန်ရှိသူကပြောပါတယ်။

ဒါ့အပြင် မုံရွာမြို့နယ်၊ ကျောက္ကာကျေးရွာ ရွှေဂူနီဘုရားပေါ်မှာတပ်စွဲထားတဲ့စခန်းက အသက် ၂၅ နဲ့ ၄၀ အရွယ် စစ်ကော်မရှင် တပ်သား ၂ ဦး လက်နက် ၂ လက်ယူဆောင်ပြီး ဘက်ပြောင်းခိုလှုံလာခဲ့တယ်လို့ အောက်တိုဘာ ၂၈ ရက်မှာ မုံရွာမြို့နယ် ပကဖ ကထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။

“အစကတည်းက ပေါ်တာဆွဲခံခဲ့ရတာဆိုတော့ အခွင့်အရေးရရင် ပြေးချင်ကြတာပါပဲ။ သူတို့ စိတ်ဆန္ဒမှ မပါကြတာ။ တဦးက ၃၃ ကနေ ကသာ ခမရ ၃၀၉ ကျတယ်ဆိုပြီး ကသာထိ မရောက်သေးဘဲ ဒီဘက်မှာ သုံးနေတာ။ နောက်တယောက်ကတော့ ဘယ်တပ်တာဝန်ကျတယ်လို့ကို သူကိုယ်တိုင် မသိရဘူးဗျ”လို့ မုံရွာမြို့နယ်ပကဖတာဝန်ရှိသူတဦးက ပြောပါတယ်။

သင်တန်းဆင်းပြီးနောက် ၂ ဦးစလုံးက စစ်ကိုင်းအခြေစိုက် တပ်မ ၃၃ ကိုတာဝန်ကျလာခဲ့ကာ အဲ့ဒီကတဆင့် တခြားတပ်ရင်းတွေကိုပြောင်းရွှေ့ဖို့ အမိန့်ချခံထားရပြီး သက်ဆိုင်ရာတပ်တွေကို မရောက်ခင်ကြား ရွှေဂူနီဘုရားပေါ်မှာတာဝန်ကျနေကြချိန်မှာ Titans Force Monywa- အမှတ် (၂) တိုက်နယ် ပကဖ တိုက်ခိုက်ရေးအဖွဲ့နဲ့ ချိတ်ဆက်ကာဘက်ပြောင်းလာတာလို့ ၎င်းတို့ရဲ့ပြောဆိုချက်ကို ကိုးကားပြီး မုံရွာပကဖတာဝန်ရှိသူက ပြောပါတယ်။

ဘက်ပြောင်းလာချိန် တပ်သား ၂ ဦးမှာ ၎င်းတို့ကိုင်ဆောင်ရတဲ့ MA 3 ၁ လက်၊ MA 11 ၁လက် စုစုပေါင်း သေနတ် ၂ လက်ပါရှိခဲ့တယ်လို့ အထက်ပါတာဝန်ရှိသူက ဆိုပါတယ်။

လက်ရှိမှာ ဘက်ပြောင်းလာသူ ၂ ဦးကို စစ်ဆေးမေးမြန်းချက်အရ ၎င်းတို့ဟာ စစ်ရာဇဝတ်မှုကျူးလွန်ထားတာ မရှိတာကြောင့် ကောင်းကောင်းမွန်မွန်စောင့်ရှောက်ထားကာ သူတို့ဖြစ်ချင်တဲ့ဆန္ဒအတိုင်း လုပ်ဆောင်ပေးသွားမယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

မြေလတ်အသံ၊ အောက်တိုဘာ ၃၁၊ ၂၀၂၅။

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကောလင်းခရိုင်၊ ဝန်းသိုမြို့နယ်အခြေစိုက် ခမရ ၁၂၀ တပ်ရင်းမှ ထွက်ပြေးလာခဲ့တဲ့ စစ်ကော်မရှင်တပ်သား ၁ ဦးကို ထိန်းသိမ်းထားတယ်လို့ ဝန်းသိုမြို့နယ်ပကဖဆီက သိရပါတယ်။

ထွက်ပြေးလာသူဟာ အသက် ၂၄ နှစ်အရွယ် တပ်သား အောင်ကိုဦးဖြစ်ပြီး အောက်တိုဘာ ၂၉ ရက် နေ့လယ်ပိုင်းမှာ တပ်ထဲကနေထွက်ပြေးလာခဲ့ပြီးနောက် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်တချို့နဲ့နီးစပ်တဲ့ အမျိုးသမီး ၁ ဦးနဲ့တွေ့ပြီး အောက်တိုဘာ ၂၉ ရက်ညနေ ၆ နာရီမှာ ဝန်းသိုမြို့နယ်ပကဖဆီကို ရောက်ရှိခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

“သူထွက်ပြေးလာတော့ သံလမ်းကိုရောက်တယ်။ သံလမ်းအတိုင်းလျှောက်ခဲ့တဲ့အချိန် မှာ ပြည်သူအမျိုးသမီး ၁ ဦးနဲ့တွေ့တယ်။ သူမက ‘ဘယ်ကိုသွားမလို့လဲ၊ ဘာလုပ်မလဲ’လို့ မေးလိုက်တယ်။ သူကခြေဦးတည့်ရာသွားမှာပေါ့။ ဘယ်ကလာတာလဲဆိုတော့ တပ်ကနေထွက်ပြေးခဲ့တာဆိုတော့ သူမက ကျနော်တို့ဆီကိုထည့်ပေးခဲ့တယ်။ သူမက ကျနော်တို့ဆီကို ဆိုင်ကယ်နဲ့ခေါ်ဆောင်ခဲ့ပြီးမှ ကျနော်တို့လက်ထဲကိုထည့်ခဲ့တယ်”လို့ ဝန်းသိုမြို့နယ်ပကဖ တာဝန်ရှိသူတဦးက ပြောပါတယ်။

တပ်သားအောင်ကိုဦး တပ်ကနေထွက်ပြေးလာခဲ့ချိန် အရပ်ဝတ်နဲ့ဖြစ်ပြီး သေနတ်မပါလာခဲ့တာကြောင့် သူ့ကိုခေါ်လာတဲ့ အမျိုးသမီးကလည်း မကြောက်ဘဲ ပကဖဆီရောက်ရှိအောင် ခေါ်ဆောင်ခဲ့တာလို့ အထက်ပါတာဝန်ရှိသူက ဆိုပါတယ်။

တပ်သား အောင်ကိုဦးဟာ ၂၀၂၄ စက်တင်ဘာလက မိတ္ထိလာမြို့ပေါ်မှာ ညစာထွက်စားချိန် စစ်ကော်မရှင် တပ်သားတွေရဲ့ ပေါ်တာဆွဲဖမ်းဆီးမှုကိုခံရကာ စစ်မှုအပတ်စဥ် ၅ တက်ခဲ့ရပြီး သင်တန်းဆင်းချိန်မှာ စစ်ကိုင်းအခြေစိုက် တပ်မ ၃၃ ကို ရောက်ရှိခဲ့တာလို့ဆိုပါတယ်။

တပ်မ ၃၃ ကိုရောက်ပြီး ၃ ရက်မြေက်နေ့မှာ ထွက်ပြေးဖို့ကြိုးစားခဲ့တာကြောင့် မန္တလေးနန်းတွင်း စစ်အကျဥ်းထောင်မှာ ပြီးခဲ့တဲ့ဇွန်လအထိ ၆ လ စစ်ထောင်ချခံခဲ့ရကာ ထောင်ကလွတ်ချိန်မှာလည်း တပ်မ ၃၃ ကိုပဲပြန်လည်ပို့ဆောင်ခံခဲ့ရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

အဲ့ဒီနောက်မှာ တပ်မ ၃၃ လက်အောက်ခံ ဝန်းသိုမြို့နယ်အခြေစိုက် ခမရ ၁၂၀ တပ်ရင်းကို ပြီးခဲ့တဲ့ အောက်တိုဘာ ဒုတိယအပတ်မှာ ပြောင်းရွှေ့တာဝန်ကျခဲ့ပြီး ရှမ်းမြောက်ဘက်ကို ရှေ့တန်းမထွက်ချင်တာ ကြောင့် အခုလိုထွက်ပြေးလာခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့ တပ်သားရဲ့ပြောဆိုမှုကို ကိုးကားပြီး အထက်ပါတာဝန်ရှိသူက ပြောပါတယ်။

လက်ရှိမှာ အောင်ကိုဦးကို ဝန်းသိုမြို့နယ်ပကဖက ကောင်းမွန်စွာကျွေးမွေးထားပြီး စစ်ရာဇဝတ်မှုကျူးလွန်ခဲ့တာ ရှိ၊မရှိနဲ့ ပတ်သက်ကာ စစ်ဆေးမေးမြန်းနေဆဲဖြစ်တယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်