မြေလတ်အသံ၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၈၊ ၂၀၂၆။

လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးကပစတပ်များကိုကွပ်ကဲရသည့် ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်ရုံး (DDI) ခေါ် ကကထုတ်သည် စစ်ကော်မရှင်တပ်အတွက် အရေးကြီးရုံးဌာနဖြစ်သလို ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ် (စစ်တပ်အခေါ် ထုတ်ချုပ်)အဖြစ် ခန့်အပ်မည့်သူအား စစ်ခေါင်းဆောင်အ ဆက်ဆက်က ဂရုတစိုက်ရွေးချယ်လေ့ရှိသည်။

စစ်ကော်မရှင်တပ်တွင် ရေတပ်၊ လေတပ်အပါအဝင် ဗိုလ်ချုပ်၊ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့် တိုင်းမှူး၊ ကစထမှူး၊ လက်ရုံးတပ်ညွှန်ကြားရေးမှူး၊ အရာရှိချုပ်၊ ဒုတိယအရာရှိချုပ် စသည့်ရာထူးနေရာများအား စစ်ခေါင်းဆောင်များက ရာထူးဖြုတ်၊ ထုတ်ပယ်၊ တိုးမြှင့်၊ ပြောင်းရွှေ့မှုများ မကြာခဏလုပ်ဆောင်လေ့ရှိသော်လည်း ထုတ်ချုပ်ရာထူးအား ပြောင်းလဲလေ့ သိပ်မရှိ။

စစ်တပ်၏ နံပါတ် ၃၊ ၄၊ ၅ ဖြစ်သည့် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့် ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး(ကြည်း/ရေ/လေ)၊ ရေတပ်ချုပ်နှင့် လေတပ်ချုပ်ရာထူးများကိုပင် စစ်ခေါင်းဆောင်များမှ ထင်သလို ပြောင်းလဲမှုတွေလုပ်ဆောင်ခဲ့ပေမယ့် ထုတ်ချုပ်ရာထူးမှာမူ တည်ငြိမ်သည်။

ကပစတပ်များကို ဖွဲ့စည်းပုံတိုးချဲ့ကာ တပ်အသစ်များစတင်တည်ဆောက်ခဲ့သည့် စစ်အာဏာရှင်ဟောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ နအဖစစ်အစိုးရလက်ထက် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်ဝန်းကျင်မှ လက်ရှိအထိ နှစ်ပေါင်း ၂၀ နှစ်ကျော်အတွင်း ထုတ်ချုပ်ရာထူးအား ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ၃ ဦးသာ ပြောင်းလဲတာဝန်ယူခဲ့သည်။

ယင်းသက်တမ်းမှာ တပ်ချုပ်၊ ဒုတပ်ချုပ်ရာထူးများကို ဆယ်စုနှစ်နှင့်ချီရယူခဲ့သည့် ယခင်စစ်အာဏာရှင်ဟောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေနှင့် ဒုဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မောင်အေး၊ လက်ရှိ စစ်အာဏာသိမ်းခေါင်းဆောင် တပ်ချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်နှင့် ဒုတပ်ချုပ် ဒုဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စိုးဝင်း တို့ပြီးလျှင် ထုတ်ချုပ်ရာထူးသည် သက်တမ်းအရှည်ဆုံးဖြစ်သည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။

စစ်တပ်တခုလုံး၏အသက်သွေးကြောတမျှအရေးကြီးပြီး ကာကွယ်ရေးဘတ်ဂျက်အများအပြားအသုံးပြုရသည့် ကပစတပ်များအားကွပ်ကဲရသည့်အတွက် စစ်ခေါင်းဆောင်အဆက်ဆက်က လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးတွင်ကျွမ်းကျင်သည့် ဗိုလ်ချုပ်များကိုသာ ထုတ်ချုပ်အဖြစ်ရွေးချယ်ခန့်အပ်လေ့ရှိသည်။

စစ်အာဏာရှင်ဟောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ အာဏာလွှဲပြောင်းချိန် ထုတ်ချုပ်ဟောင်း ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်အေး နေရာတွင် အစားထိုးတာဝန်ပေးခဲ့သည့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းဌေး သည် ဒုထုတ်ချုပ်မှထုတ်ချုပ်အဖြစ်ခန့်အပ်ခံရခြင်းဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးနှင့်နည်းပညာများတွင် ကျွမ်း ကျင်သူအဖြစ် ကပစတပ်အသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း နာမည်ကြီးသည်။

သို့သော် စစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင် လက်ထက်တွင် ထုတ်ချုပ်ရာထူးအား လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးကျွမ်းကျင်သည့် စစ်ဗိုလ်ချုပ်များထက် ၎င်းယုံကြည်စိတ်ချရသည့်၊ ၎င်းနှင့်အနီးကပ်ရှိသည့် လူယုံဗိုလ်ချုပ်များကို အစားထိုးခန့်အပ်နေခြင်းဖြစ်သည်။

လက်ရှိတွင် စစ်ခေါင်းဆောင်က ၎င်း၏ကိုယ်ရံတော်ဗိုလ်ချုပ်အဖြစ် အနီးကပ်တာဝန်ယူခဲ့သူ ဗိုလ်ချုပ် မိုးမြင့်ဆွေအား နှစ်ပေါင်း ၂၀ ကျော်အတွင်း ၄ ဦးမြောက်ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်(ထုတ်ချုပ်) အဖြစ် ခန့်အပ်လိုက်သည်။

■ ထုတ်ချုပ်ရာထူး ဘာတွေထူးခြားလဲ

စစ်အာဏာရှင်ဟောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ လက်ထက် ၂၀၀၁ တွင် ကပစတပ်အသစ်အများအပြားကို ရှေ့ဆင့်နောက်ဆင့်တည်ဆောက်ခဲ့ကာ စစ်လက်နက်ပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးညွှန်ကြားရေးမှူးရုံးမှ ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်ရုံးအဖြစ် ဖွဲ့စည်းပုံတိုးချဲ့ခဲ့သည်။

ယင်းနောက်၂၀၀၄ ခုနှစ် စစ်ရုံးချုပ်ကို နေပြည်တော်သို့ ပြောင်းရွှေ့ချိန် ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်ရုံး (Director Of Defense Industry – DDI) ခေါ် ကကထုတ်ရုံးသည် စစ်ကော်မရှင်တပ်၏ စစ်ရုံးချုပ် ရုံးအမှတ် ၁၁ ဖြစ်လာသည်။

ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်ရုံးသည် ကပစတပ်များ၏လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများ၊ စက်ရုံ၊ လူနေအဆောက်အဦဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများအတွက် ငွေကြေးအများအပြားသုံးစွဲရပြီး စစ်ထောက်ချုပ်ရုံးပြီးလျှင် ကာကွယ်ရေးဘတ်ဂျက်ဒုတိယအများဆုံးသုံးစွဲသော တပ်ဖွဲ့ဖြစ်ကြောင်း စစ်ကော်မရှင်တပ်အသိုင်းအဝိုင်းထံက သိရသည်။

စစ်ကော်မရှင်တပ်၏ ထုတ်ချုပ်အဆက်ဆက်သည် မြန်မာနိုင်ငံရှိအရပ်သားပြည်သူများအား ဗုံးကြဲပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်ရာတွင် လက်နက်ခဲယမ်းများအဓိကထုတ်လုပ်ပံ့ပိုးသည့်တပ်ဖွဲ့အဖြစ်သတ်မှတ်ပြီး အမေရိကန်နှင့် အနောက်ဥရောပနိုင်ငံများ၏ ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများခံထားရသည်။

ထုတ်ချုပ်ဟောင်းများဖြစ်ကြသည့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်အေး၊ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းဌေးနှင့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကံမြင့်သန်း တို့ ၃ ဦးမှာလည်း အသီးသီးပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများခံထားရခြင်း ဖြစ်သည်။

■ တိုင်းမှူးမဖြစ်ဖူးဘဲ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဖြစ် တက်လှမ်းလာသူ မိုးမြင့်ဆွေ

လက်ရှိကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်(ထုတ်ချုပ်)အဖြစ်ခန့်အပ်ခံရသည့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မိုးမြင့်ဆွေ သည် ၎င်း၏စစ်တပ်အရာရှိသက်တမ်းတလျှောက် လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများနှင့် ဆက်စပ်ခြင်းမရှိခဲ့။

ဗိုလ်ချုပ် မိုးမြင့်ဆွေ သည် တေဇ ဟု အတိုကောက်ခေါ်ဆိုသည့် အလုပ်သင်ဗိုလ်(OTC)သင်တန်းအမှတ်စဥ် ၂၃ ဆင်း စစ်ဗိုလ်ချုပ်ဖြစ်ပြီး ထုတ်ချုပ်မဖြစ်မီက စစ်ခေါင်းဆောင်၏ကိုယ်ရံတော်(ဗိုလ်မှူးချုပ်)၊ ထိုမှတဆင့် စစ်ဘက်လက်ထောက်(ဗိုလ်ချုပ်) စသည့်ရာထူးများဖြင့် အနီးကပ်လူယုံအဖြစ် နှစ်ရှည်တာဝန်ယူခဲ့သူ ဖြစ်သည်။

စစ်ခေါင်းဆောင်၏ကိုယ်ရံတော်ဗိုလ်ချုပ်၊ စစ်ဘက်လက်ထောက်ရာထူးများသည် တပ်ချုပ် မင်းအောင်လှိုင် ၏ အနီးကပ်ကိုယ်ရေးကိုယ်တာကိစ္စများ၊ မိသားစုကိစ္စများအထိ လုပ်ဆောင်ပေးရသည့် ကိုယ်ရေးအရာရှိ (PSO) အကြီးစားဖြစ်ပြီး အထူးစိတ်ချယုံကြည်ရသူများကိုသာ ခန့်အပ်ခြင်းဖြစ်သည်။

စစ်ကော်မရှင်တပ်၌ ယခင်ကတည်းကပင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်ရရှိမည့်သူ စစ်ဗိုလ်ချုပ်အများစုမှာ တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် ၁၄ ခုအနက် စစ်တိုင်းတခုခုတွင် တိုင်းမှူးအဖြစ်တာဝန်ယူခဲ့ဖူးသူဖြစ်ထားရမည်ဖြစ်ပြီး ၎င်းနောက်မှ စစ်ခေါင်းဆောင်များ၏ ထောက်ခံမှုဖြင့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်များဖြစ်သည့် ကစထမှူး နှင့် အရာရှိချုပ် စသည့်ရာထူးများသို့ တက်လှမ်းနိုင်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။

သို့သော် လက်ရှိ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးများအနက် ဗိုလ်ချုပ် မိုးမြင့်ဆွေ တဦးသာ တိုင်းမှူးမလုပ်ခဲ့ဖူးဘဲ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်ရရှိကာ ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်ရာထူးအထိ ခန့်အပ်ခံရမှုကို ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် ဗိုလ်ချုပ် မိုးမြင့်ဆွေအပေါ် စစ်ခေါင်းဆောင်၏ ယုံကြည်မှုကို ခန့်မှန်းနိုင်သည်။

■ ကပစတပ်တွင်း လက်နက်ရောင်းစားမှု အရှုပ်တော်ပုံ

၂၀၁၈ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင်ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ကပစတပ်တွင်းထုတ်လက်နက်ငယ်များကို ကပစစစ်သားများမှ ဂိုဏ်းဖွဲ့ကာ ပြင်ပသို့ ရောင်းစားသည့် ဖြစ်စဥ်သည် ကပစတပ်ဖွဲ့တွင်းတွင်သာမက စစ်ကော်မရှင်တပ် အသိုင်းအဝိုင်းတွင် လှုပ်ခတ်မှု ကြီးမားခဲ့သည်။

လက်နက်ငယ်များအဓိက ထုတ်လုပ်သည့် ရန်ကုန်တိုင်း၊ တိုက်ကြီးမြို့အခြေစိုက် ကပစ ၁၁ မှ MA 1, MA 2, MA 3 သေနတ်များကို အိန္ဒိယ-မြန်မာနယ်စပ်တလျှောက်စစ်ရေးလှုပ်ရှားသည့် လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တခုထံ ရောင်းစားခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။

ကပစ ၁၁ မှ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တခုထံ လက်နက်ငယ်များရောင်းစားခံရမှုပေါ်ပေါက်ခဲ့သည့် အခြေအနေကို ကပစတပ်တွင်း ၂၅ နီးပါး တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ စစ်သားဟောင်းတဦးက အခုလို ရှင်းပြသည်။

“ အဲ့ဒီကာလ တမူးနယ်စပ်မှာ ကသည်းတွေနဲ့နည်းနည်းထိတွေ့မှုဖြစ်တာကနေ ရှေ့တန်းတပ်တွေက လက်နက်ငယ် ၁ လက်ရ(သိမ်းနိုင်)ခဲ့တာ။ ရတဲ့သေနတ်က ကပစထုတ်ပုံစံဖြစ်နေတော့ အဲ့ဒီသေနတ် ဒင်နံပါတ်၊ ကိုယ်ထည်နံပါတ်တွေတိုက်ဆိုင်ပြီးစစ်လိုက်တော့ အဲ့ဒီသေနတ်နဲ့ နောက်ထပ် ဒင်နဲ့ကိုယ်ထည်နံပါတ်တူ နောက် ၁ လက်ရှိနေတာ ပေါ်လာတာ။ အဲ့ဒီကနေ ဆက်လိုက်တော့ ကပစ ၁၁ က ထုတ်တဲ့လက်နက်ငယ်တွေဖြစ်နေတာကနေ ရောင်းစားနေတာတွေ ပေါ်တော့တာ” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

ယင်းကဲ့သို့ ကပစထုတ်လက်နက်ငယ်များရောင်းစားနေသည်မှာ ဖြစ်စဥ်ပေါ် ပေါက်ခဲ့သည့် ၂၀၁၈ အထိဆိုလျှင် ဆယ်စုနှစ် ၁ ခုနီးပါးကြာမြင့်ပြီဖြစ်သည်ဟု ကပစတပ်အသိုင်းအဝိုင်းက ဆိုသည်။

အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ယင်းဖြစ်စဥ်နှင့်ပတ်သက်ပြီး ဖမ်းဆီးခံရသူများတွင် စစ်ကော်မရှင်တပ်မှ သက်ပြည့်ဖြင့်အငြိမ်းစား(ပင်စင်)ရယူပြီး အရပ်သားအဖြစ်ပြင်ပတွင်နေထိုင်နေသည့် ကပစစစ်သားဟောင်းများပင် ပါဝင်နေခြင်းဖြစ်သည်ဟု ကပစ ၁၁ တွင် ၁၀ နှစ်ထက်မနည်း တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည့် စစ်သားဟောင်းတဦးက ပြောသည်။

“ အဲ့ဒီကာလက ကပစ ၁၁ ထဲမှာ အကုန်လုံးညနေဆို အိမ်ထောင်သည်လိုင်းခန်းတွေမှာ တံခါးပိတ်ပြီး အကုန်ကြောက်လန့်နေကြတာ။ ၁ ယောက်ဖမ်းသွားပြီး သိပ်မကြာဘူး နောက် ၁ ယောက်လာဖမ်းတာ။ ဘယ်အိမ်ရှေ့ကားဖင်ထိုးပြီး ဝင်ဖမ်းမလဲ၊ ကားသံပဲ နားစွင့်နေရတာ။ ၁ ယောက်ချင်းဖော်ပြီး နည်းနည်းလေး ပတ်သက်တယ်ဆိုတာနဲ့ကို မရဘူး ၊ ရေဆုံးမြေဆုံးဖမ်းတဲ့သဘော” ဟု ၎င်းက ရှင်းပြသည်။

လက်နက်ရောင်းစားမှုဖြစ်စဥ်တွင် ပါဝင်ပတ်သက်သူများကို စစ်ကော်မရှင်တပ်၏ စစ်ဘက်ရေးရာလုံခြုံရေးတပ်ဖွဲ့(စရဖ)များမှ တိုက်ရိုက်ဝင်ရောက်ဖမ်းဆီးသွားခြင်းဖြစ်ပြီး မည်သည့်နေရာကို ခေါ်ဆောင်ဖမ်းဆီးသွားသည်ဆိုသည်ကိုလည်းမသိရကာ လက်ရှိကာလအထိပင် ဖမ်းဆီးခံရသူများ၏ သတင်းအစအန မရတော့ကြောင်း ကပစတပ်အသိုင်းအဝိုင်းက ဆိုသည်။

အဆိုပါလက်နက်ရောင်းစားမှုအား ကပစ ၁၁ မှ ဗိုလ်မှူးအဆင့်ရှိသူက ဦးဆောင်ပြီး လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးအလုပ်ရုံများမှ အရာရှိ၊အခြားအဆင့်အများအပြားမှ ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ထုတ်လုပ်ပြီးဖြစ်သည့်လက်နက်ငယ်များကို ပုံစံတူအပိုထုတ်လုပ်ကာ တမူးနယ်စပ်မှ လက်နက်ကိုင်များထံ ဆက်သွယ်ရောင်းချခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

“ ကပစ ၁၁ က လက်နက်ငယ်နဲ့ကျည်ဆန် အဓိကပင်မထုတ်တဲ့စက်ရုံ။ နောက်ပြီးတော့ တခြားကပစတွေက လက်နက်ငယ်ထုတ်တဲ့စက်တွေပျက်ရင်တောင် ၁၁ မှာ လာပေါင်းထုတ်ရတာ။ ထုတ်လာတဲ့သေနတ်တွေ တိုင်းမှာ သူ့ ဒင်အမှတ်အသား၊ ကိုယ်ထည်အမှတ်အသား/နံပါတ်တွေပါတယ်။ ထုတ်ပြီးရင် လက်နက်ခဲယမ်းတွေကို အင်းတိုင်(မြို့)က ပင်မခဲယမ်းမီးကျောက်တပ်(COD) မှာ အပ်ရတာ။ ထုတ်ပြီးသားလက်နက်တွေကိုလည်း နှစ်စဥ် စာရင်းစစ်ခံရတယ်။ ဒီကြားထဲကနေ အဲ့လိုလုပ်ကြတာ။ ၁ ယောက်တည်းမဟုတ်ဘဲ Process အဆင့်ဆင့်ကို အဖွဲ့လိုက် ပေါင်းလုပ်တာဆိုတော့ လုပ်လို့လွယ်တာပေါ့” ဟု ကပစ ၁၁ စစ်သားဟောင်းက ရှင်းပြသည်။

အထက်ပါဖြစ်စဥ်များဖြစ်ပွားပြီးနောက် လက်နက်ရောင်းစားမှုတွင် ထိပ်ပိုင်းမှပါဝင်ခဲ့သည့် ကပစ ၁၁ မှ အရာရှိများနှင့်မိသားစုဝင်တချို့အား ၂၀၁၉ အတွင်း မျက်ကွယ်သေဒဏ်များအသီးသီးစီရင်လိုက်ပြီးဖြစ် ကြောင်း ကပစတပ်အတွင်း သတင်းများပေါ်ထွက်ခဲ့သော်လည်း မည်သူမှအတည်မပြုနိုင်သလို ယနေ့ထက်တိုင် သတင်းအစအနလည်းမရတော့ဟု ဆိုသည်။

ထို့အပြင် ကပစ ၁၁ မှ လက်နက်ငယ်များထုတ်ယူရောင်းချခဲ့သည့်ကာလများတွင် စက်ရုံမှူးအဖြစ်တာဝန်ယူခဲ့သည့် ဗိုလ်မှူးကြီး သန်းထွဋ်ဦး မှာ တာဝန်ရှိမှုဖြင့်ထောင်ဒဏ် ၃ နှစ် ကျခံခဲ့ရသည်။

■ မင်းအောင်လှိုင်၏ ရန်ငြိုး

၎င်းဖြစ်စဥ်များဖြစ်ပွားပြီးနောက် ၂၀၁၉ နှစ်လယ်ပိုင်းတွင် ကပစတပ်ဖွဲ့ထိပ်ပိုင်းအရာရှိကြီးများဖြစ်သည့် ဒုတိယကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်(ဟောင်း)ဗိုလ်ချုပ် ဆွေဝင်း အား စစ်ခေါင်းဆောင်မှ ရာထူးမှ ထုတ်ပယ်ခဲ့သည်။

ဗိုလ်သင်တန်းအပတ်စဥ် ၇၁ ဆင်း ဗိုလ်ချုပ် ဆွေဝင်း သည် ယင်းကာလက အနာဂတ်ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်(ထုတ်ချုပ်) ရာထူးအတွက် လျာထားခြင်းခံထားရသော်လည်း ၎င်းဖြစ်စဥ်ကြောင့် တာဝန်ရှိမှုဖြင့် ထုတ်ပယ်ခံခဲ့ရသည်။

ဒုတိယကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်(ဒုထုတ်ချုပ်) ရာထူးတွင် စစ်လက်နက်နှင့် အကြီးစားဆိုကာ ဗိုလ်ချုပ် ၂ ဦးမှ ပူးတွဲတာဝန်ယူထားခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ဗိုလ်ချုပ် ဆွေဝင်း သည် ဒုထုတ်ချုပ်(စစ်လက်နက်) ဖြစ်ကာ ဗိုလ်ချုပ် ကိုကိုလွင် (လက်ရှိစွမ်းအင်ဝန်ကြီး)မှာ ဒုထုတ်ချုပ် (အကြီးစား) ဖြစ်သည်။

ဒုထုတ်ချုပ်(စစ်လက်နက်) သည် ကပစတပ်များအား တာဝန်ခံရပြီး ဒုထုတ်ချုပ်(အကြီးစား) သည် တပ်မတော်အကြီးစားစက်ရုံတပ်များအား တာဝန်ခံရခြင်းဖြစ်၍ ဗိုလ်ချုပ် ဆွေဝင်း မှာ တာဝန်ရှိမှုဖြင့် ထုတ်ပယ်ခံရ ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။

“ ဗိုလ်ချုပ် ဆွေဝင်း ကိုလည်း နေပြည်တော်စစ်တိုင်းရုံးထဲမှာ အကျယ်ချုပ်ထားပြီး စစ်တာ။ ရောင်းစားခဲ့တဲ့ လက်နက်တွေကို အလက်ရေအတိအကျနဲ့ပြန်ရအောင် သူကိုယ်တိုင်သွားညှိနှိုင်းတာ ပြန်ရခဲ့တယ်လို့သိရတယ်။ ဒါပေမယ့် အမှုအားလုံးပြီးတဲ့အချိန်မှာ ထုတ်ပယ်ခံလိုက်ရတယ်” ဟု ယင်းကာလ နေပြည်တော်၊ ကကထုတ်ရုံးချုပ်တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူအရာရှိဟောင်းတဦးက ပြောသည်။

ထို့အပြင် ယခင်စစ်အာဏာရှင်ဟောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ၏ ယုံကြည်ရသူတဦးဖြစ်သည့် ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်(ဟောင်း) ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းဌေးနှင့် စစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်တို့အကြား တင်းမာမှုတချို့ဖြစ်ခဲ့ပြီးနောက် သက်တော်ရှည် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းဌေး အနားပေးခံခဲ့ရသည်ဟု ဆိုသည်။

“ ထုတ်ချုပ်ကြီးက မအလ ဆီကို ကိုဆွေဝင်း(ဒုထုတ်ချုပ်)ကိုတော့ ကျနော့်ကိုပြန်ပေးပါဆိုပြီး (ဖြုတ်မပစ်ဖို့) ပြောတယ်။ အဲ့ဒါနဲ့ သူတို့အခြေအတင်တွေဖြစ်ကြပြီး အဲ့ဒီနေ့ချင်းပဲ ထုတ်ချုပ်အသစ် ကံမြင့်သန်း ကို အစားထိုးလိုက်တာ။ ချက်ချင်းရုံးကနေ နေရာဖယ်ခိုင်းပြီး ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းဌေးကို ယာယီထိန်းသိမ်းလိုက်တဲ့သဘော” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းဌေး နေရာတွင် လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးတပ်မဟုတ်သည့် ပြင်ဦးလွင်အခြေစိုက် တပ်မတော်သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာသုတေသနဌာန တပ်မှူးအဖြစ် ဗိုလ်မှူးချုပ် အဆင့်သာရရှိသေးသူ ကံမြင့်သန်း အား တဆင့်ကျော် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးအဆင့်တိုးဖြင့် ထုတ်ချုပ်အသစ်အဖြစ် ချက်ချင်းအစား ထိုးခဲ့သည်။

ယင်းကာလတွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းဌေး အနားပေးခံရမှုနှင့်ပတ်သက်ပြီး သတင်းဌာနများ၏ မေးမြန်းချက်အား သတင်းမှန်ပြန်ကြားရေးခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ် ဇော်မင်းထွန်းက “ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းဌေး အနားပေးခံရခြင်း မရှိကြောင်း၊ ပညာရှင်အဖြစ် ဆက်လက်တာဝန်ထမ်းဆောင်နေကြောင်း” ဆိုကာ ငြင်းဆိုခဲ့ကြောင်း ဧရာဝတီသတင်းဌာနက ရေးသားခဲ့သည်။

သို့သော် ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဧပြီလ၂၆ ရက်တွင်ပြုလုပ်ခဲ့သည့် ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်မှုတပ်ဖွဲ့ ၇၅ နှစ်မြောက် နှစ်ပတ်လည်နေ့အခမ်းအနားအခင်းအကျင်း မြင်ကွင်းများသည် စစ်ခေါင်းဆောင်နှင့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်း သိန်းဌေးတို့ အကြား တင်းမာမှုကို သက်သေခံနေသည်။

၎င်းအခမ်းအနားတွင် ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကံမြင့်သန်းနှင့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ဆဲ ကကထုတ်ရုံးချုပ်အရာရှိကြီးများအပါအဝင် ထုတ်ချုပ်ဟောင်း ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး တင်အေး၊ ဒုထုတ်ချုပ်ဟောင်း ဦးကိုကိုလွင် (လက်ရှိစွမ်းအင်ဝန်ကြီး)တို့အပြင် အငြိမ်းစားရယူသွားသည့် ကကထုတ်တပ်ဖွဲ့မှ စက်ရုံမှူးဟောင်းများနှင့် အရာရှိကြီးဟောင်းများအားလုံးနီးပါး တက်ရောက်ခဲ့သည်ကိုတွေ့ရသော်လည်း ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းဌေး အား အခမ်းအနားတွင် မတွေ့ရပေ။

ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းဌေး နေရာတွင် စစ်ခေါင်းဆောင်မှ ၎င်းယုံကြည်ရသည့် ပြင်ပမှ ဗိုလ်ချုပ် ၁ ဦးအားအစားထိုးကာ ကပစတပ်ဖွဲ့တခုလုံးကို တင်းကျပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု အထက်ပါ ကပစတပ်တွင်း ၂၅ နှစ်နီးပါးတာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူက ဆိုသည်။

“ ကံမြင့်သန်းရောက်လာပြီးကတည်းက ကကထုတ် က ပျက်တော့တာပဲ”

ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်း ကံမြင့်သန်း သည် ထုတ်ချုပ်အဖြစ် ၇ နှစ်ခန့် တာဝန်ယူခဲ့ပြီးနောက်ပြီးခဲ့သည့် အောက်တိုဘာလအတွင်း ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီကို ပြောင်းရွှေ့ခံရပြီးကာ မအူပင်မြို့နယ်လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် စစ်ခေါင်းဆောင်က ရွေးကောက်ပွဲဝင်စေခဲ့သဖြင့် ၎င်းနေရာအား ဗိုလ်ချုပ် မိုးမြင့်ဆွေက ဆက်ခံခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

” အဓိက ကပစ ၁၁ ဖြစ်စဥ်မှာ ဒီလောက်အကြာကြီး ခိုးထုတ်နေတာကို သတင်းမရဘူးလား။ အောက်တပ်တွေကို မကြပ်(မကြပ်မတ်)လို့ ဒီလိုဖြစ်ရတာဆိုပြီး သူ့ကိုယ်စား ကြပ်ဖို့အတွက် ထုတ်ချုပ်ကို သူယုံကြည်ရတဲ့သူကို ခန့်တော့တာပဲ”

ကပစတပ်တွင်း လက်နက်ရောင်းစားသည့်ဖြစ်စဥ်များအပြီး စစ်ခေါင်းဆောင်က ကပစတပ်ဖွဲ့အားထိန်းချုပ်နိုင်ရေး ၎င်းယုံကြည်ရသူ ပြင်ပစစ်ဗိုလ်ချုပ်များဖြစ်သည့် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး(ဟောင်း) ကံမြင့်သန်း၊ ၎င်းနောက် လက်ရှိထုတ်ချုပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မိုးမြင့်ဆွေကို ခန့်အပ်ကာ ကပစတပ်များကို ဆက် လက်တင်းကျပ်စွာ ထိန်းချုပ်နေခြင်း ဖြစ်သည်ဟု အထက်ပါသတင်းရင်းမြစ်က ပြောသည်။

စစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်အနေဖြင့် ၎င်းတပ်ချုပ်ရာထူးစတင်ရယူချိန်ကတည်းက ကပစတပ်များအား စည်းကမ်းလျော့ရဲသည့်တပ်များဟု သတ်မှတ်ကာ ကပစတပ်များအား အခြားတပ်ဖွဲ့များထက် ပိုမိုတင်းမာမှုရှိသည်ဟု ဆိုသည်။

” အရင်က ထုတ်ချုပ်တွေက ပညာရှင်တွေဆိုတော့ သူ(မင်းအောင်လှိုင်)သိပ်မပြောရဲဘူး။ ကံမြင့်သန်း ရောက်လာပြီးတော့ စပြီးအကြပ်ခံရတာ။ ခုနောက်ပိုင်းထုတ်ချုပ်တွေကတော့ သူ့ကို ဘယ်လှန်ရဲမလဲ။ မိုးမြင့်ဆွေမှ မဟုတ်ဘူး၊ ဘယ်သူ့ ခန့်ခန့် လက်ညိုးထောင် ခေါင်းငြိမ့်ပဲ လာမှာပဲ”

မြေလတ်အသံ၊ အောက်တိုဘာ ၂၂၊ ၂၀၂၅။

စစ်အာဏာရှင်ဟောင်း ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ ဦးဆောင်သည့် စစ်အစိုးရလက်ထက် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ် နောက်ပိုင်း စတင်တည်ဆောက်ခဲ့သည့် DI (Defence Industry) ခေါ် လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးစက်ရုံ ကပစတပ်များတွင် ငဖဲ အခြေစိုက် ကပစ ၁၄ သည် အလွန်အရေးကြီးသည့် အခန်းကဏ္ဍတွင် ပါဝင်သည်။

ရခိုင်ရိုးမကို နောက်ခံထားတည်ဆောက်ထားသည့် ကပစ ၁၄ သည် အခြားကပစများနှင့်မတူ ထူးခြားသည့် ဝိသေသများရှိသည်။

လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးစက်ရုံများအား ရခိုင်ရိုးမကြီးအောက်တွင် အမြင့် ၆ မီတာ (ပေ ၂၀ ခန့်) မြေအောက်ဥမင်လိုဏ်ခေါင်း (Tunnel) တူး၍ ဆောက်လုပ်ထားပြီး ၎င်းမြေအောက်ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းသည် ရခိုင်ရိုးပေါ်ရှိ ရှောက်ရင်းရွာတောင်ကြောနှင့် တဆက်တည်းတည်ရှိသည်။

အကျယ်အဝန်းသည် “ဘောလုံးကွင်းကြီး ၆ ကွင်းစာလောက် ကျယ်တယ်” ဟု ကပစ ၁၄ တွင် ၁၅ နှစ်နီးပါးတာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ဖူးသူအရာရှိဟောင်း က ခိုင်းနှိုင်းပြသည်။

လိုဏ်ခေါင်းအတွင်း လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးစက်ရုံ ၈ ရုံ၊ စက်ရုံများသို့ ဆက်သွယ်သည့်လမ်းများ၊ လျှပ်စစ်မီးစနစ်နှင့် ရေ၊ လေအေးပေးစနစ်များကို သီးခြားစီ ထည့်သွင်းတည်ဆောက်ထားပြီး လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်နေခြင်းဖြစ်သည်။

“ အဲ့ဒီနေရာကို အပေါ်ကနေ လေယာဥ်နဲ့ ဗုံးကြဲလည်းဘာမှမဖြစ်ဘူး။ အောက်ကို မပေါက်အောင် ဆောက်ထားတာ။ (လျှပ်စစ်)မီးပျက်တဲ့အချိန်ဆို အပိတ်ပဲ အထဲမှာ ဘာမှမမြင်ရဘူး။ ဒါပေမယ့် မီးမရှိတာက နေလို့ရသေးတယ်။ ရေနဲ့ လေအေးပေးတဲ့ စနစ်ပျက်ရင် ဘာမှလုပ်မရတော့ဘူး ” ဟု ပြောသည်။

ပြင်ပတွင်လည်း လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးစက်ရုံအဆောက်အဦ အများအပြားရှိသေးသော်လည်း မြေအောက်ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းအတွင်းရှိ စက်ရုံများသည် အဓိကလျှို့ဝှက်ထုတ်လုပ်ရသည့် စက်ရုံများဖြစ်၍ ၎င်းနေရာအား Main Building ဟု ခေါ်ဆိုကြကာ ကပစ ၁၄ မှ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင်တိုင်းသွားရောက်ခွင့်မရှိ။

တပ်ထိပ်ပိုင်းခေါင်းဆောင်များနှင့် လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများတွင် တိုက်ရိုက်ပတ်သက်မှုရှိသည့် စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင်၊ ဝန်ထမ်းများကိုသာ ဝင်ရောက်ခွင့်ပြုထားသည့် ကန့်သတ်နယ်မြေလည်း ဖြစ်သည်။

စစ်တပ်လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးစက်ရုံများအနက် ကပစ ၁ မှ ၁၃ အထိသည် ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်မတိုင်မီ တည်ထောင်ခဲ့သည့် စက်ရုံများဖြစ်ပြီး MA 1 မှ 15 အထိ လက်နက်ငယ်/လက်နက်ကြီးများ ၊ ၎င်းတို့၏ အစိတ်အပိုင်းများနှင့် ဆက်စပ်ပစ္စည်းများ၊ လက်နက်ကြီး၊ လက်နက်ငယ် ကျည်ဆန်၊ ဗုံးသီးများ ခဲယမ်းများအဓိက ထုတ်လုပ်သည့် စက်ရုံများဖြစ်သည်။

ကပစ ၁၄ မှ ၂၅ အထိ လက်နက်စက်ရုံများသည် ၂၀၀၀ မှ ၂၀၁၀ အကြားတွင် ရှေ့ဆင့်နောက်ဆင့်တည်ဆောက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကာ ကပစ ၂၅ သည် ၂၀၁၀ တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည့် နောက်ဆုံးစက်ရုံဖြစ်သည်။

ယင်းစက်ရုံများသည် မူလအစောပိုင်းများတွင် ထုတ်လုပ်နေသည့် ကပစစက်ရုံများကဲ့သို့ မြေပြင်တိုက်ခိုက်ရေးအတွက် လက်နက်ကြီး၊ လက်နက်ငယ်နှင့် ခဲယမ်းများကို အဓိကထားထုတ်လုပ်မည့်စက်ရုံများမဟုတ်။

မူလထက်တဆင့်မြင့်သည့် မြေပြင်မှဝေဟင်ပစ်အမြောက်ကြီးများ၊ မြေပြင်မှပစ်ခတ်သည့် လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးလက်နက်များ၊ ရေတပ်သင်္ဘောများတွင် တပ်ဆင်ပစ်ခတ်သည့် လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးလက်နက်များနှင့် တိုက်လေယာဥ်များတွင် တပ်ဆင်ပစ်ခတ်နိုင်မည့် စွမ်းအားမြင့်ဗုံးများကို ကိုယ်တိုင်ထုတ်လုပ်နိုင်ရန်ရည်ရွယ်၍ တည်ဆောက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု လုပ်သက်ရင့်ကပစတပ်ဖွဲ့ဝင်ဟောင်းများထံက သိရသည်။

“ ၁၄ (ကပစ) က ဦးသန်းရွှေ(တပ်ချုပ်ဟောင်း) နဲ့ ဗိုလ်ချုပ် ခင်မောင်ဝင်း(ထုတ်ချုပ်ဟောင်း) ပေါင်းပြီး ဆောက်ခဲ့တဲ့တပ်ပေါ့။ ဒီလက်နက်တွေ စထုတ်နိုင်တဲ့ကာလက သူကိုယ်တိုင်လာကြည့်တာ။ ခုချိန်ကျသွားလို့ကတော့ အဘိုးကြီး(ဦးသန်းရွှေ) တော်တော် ရှော့(shock) ရသွားနိုင်တယ်”

ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းကြီးကို ဘယ်သူတွေနဲ့တည်ဆောက်ခဲ့သလဲ

၎င်းဥမင်လိုဏ်ခေါင်းကို ကပစ ၁၄ စတင်တည်ဆောက်ချိန် ၂၀၀၁ ဝန်းကျင်တွင် အမှတ် ၄ ဆောက်လုပ်ရေး အင်ဂျင်နီယာတပ် (ဆအတ ၄) မှ ဦးဆောင်ပြီး ၄ နှစ်ကြာ တည်ဆောက်ခဲ့ကာ ၂၀၀၄ တွင် ပြီးစီးခဲ့သည်။

GE 4 ဟု လူသိများသည့် အမှတ် ၄ ဆောက်လုပ်ရေးအင်ဂျင်နီယာတပ်သည် ရန်ကုန်တိုင်း၊ တိုက်ကြီးမြို့အခြေစိုက်ဖြစ်ပြီး စစ်အာဏာမသိမ်းမီကာလများအထိ ကပစစက်ရုံများတည်ဆောက်မှုတွင် လက်ရှိအထိ စက်ရုံနှင့် လူနေအဆောက်အဦတချို့အား တာဝန်ယူတည်ဆောက်နေဆဲဖြစ်ကြောင်း ကပစ ၂၅ တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ဖူးသူ တပ်ဖွဲ့ဝင်ဟောင်းတဦးကလည်း ပြောသည်။

၂၀၁၀ နောက်ပိုင်းကာလများတွင် ကပစတပ်အသစ်များ၏ လမ်းပိုင်းများကို SOE & SONS ၊ နိုင်မင်းကုမ္ပဏီတို့က ဖောက်လုပ်ပြီး၊ လူနေအဆောက်အဦနှင့် စက်ရုံအဆောက်အဦများကို ချမ်းဟိန်းကုမ္ပဏီ၊ Asia Metal Company (AMC) (ယခု မင်းဓမ္မကုမ္ပဏီ) တို့က အဓိကတည်ဆောက်ပေးခြင်းဖြစ်သော်လည်း အရေးကြီးလျှို့ဝှက်စက်ရုံအဆောက်အဦများပါဝင်ပါက ၎င်းနေရာများအား GE – 4 က တာဝန်ယူတည်ဆောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။

လက်ရှိတွင် တော်လှန်ရေးတပ်များ၏ နယ်မြေစိုးမိုးထားနိုင်မှုများကြောင့် ဆောက်လုပ်ဆဲ ကပစတပ်များဖြစ်သည့် ဂန့်ဂေါခရိုင်နှင့် ပခုက္ကူခရိုင်အခြေစိုက် ကပစတပ်များတွင် လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးနှင့် စက်ရုံတည်ဆောက်ရေးလုပ်ငန်းများ ရပ်တန့်ထားရသည်။

ကပစ ၁၄ မှ ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းကြီးအား GE 4 မှ အင်ဂျင်နီယာ ဗိုလ်မှူးကြီး(ဟောင်း) ကံချွန် နှင့် ဝန်ထောက်အရာခံဗိုလ်(ဟောင်း) တင့်ဆန်းတို့မှ တာဝန်ယူတည်ဆောက်ခဲ့ကာ ဥမင်လိုဏ်ခေါင်းဖောက်လုပ်နေမှု သတင်းလုံခြုံရေးနှင့် ပြင်ပသို့ပေါက်ကြားမှုမရှိစေရေးအတွက် ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများတွင် ၎င်းတို့ ယုံကြည်စိတ်ချရသူများကိုသာ ရွေးချယ်အသုံးပြုခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။

“ ဝန်ထောက် (အရာခံဗိုလ်တင့်ဆန်း) က ကမ္မ(မြစ်ခြေ) ဇာတိ။ အဲ့တာကြီးဆောက်တုန်းက ငဖဲနားကအရပ်သားတွေတယောက်မှ ခေါ်မသုံးဘူး။ သူ့ဇာတိ ကမ္မဘက်က သူယုံကြည်ရတဲ့သူတွေနဲ့ပဲ ဆောက်သွားတာ။ အဲ့ကာလက ငဖဲမှာ ငှက်ဖျားအရမ်းပေါတာ။ သူ့လူတွေထဲကမှ လုပ်ငန်းခွင်ထဲ မတော်တဆနဲ့ သေတာဖြစ်ဖြစ်၊ ငှက်ဖျားနဲ့သေတာ ဖြစ်ဖြစ် အလုပ်သမားတွေသေရင် တခါတည်းဥမင်လိုဏ်ခေါင်းထဲ ကပ်မြှုပ်ခဲ့တာ ” ဟု အထက်ပါ ကပစ ၁၄ မှ အရာရှိဟောင်းက ရှင်းပြသည်။

ကပစ ၁၄ ဘာတွေထုတ်သလဲ

Director Of Defence Industries – DDI ခေါ် ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်ရုံး(ကကထုတ်) ကို နေပြည်တော်၊ စစ်ရုံးတွင် ရုံးအမှတ် ၁၁ သို့မဟုတ် အဆောင် ၁၁ ဟုခေါ်ဆိုကြပြီး ထုတ် ၁ မှ ထုတ် ၁၃ အထိ ဌာနကြီး ၁၃ ခုဖြင့်ဖွဲ့စည်းထားကာ ဌာနကြီး ၆ ခုခန့်တွင် ဌာနကြီးမှူး ဗိုလ်မှူးချုပ်များကို သီးခြားခန့်အပ်ထားသည်။

ကပစ ၁၄ သည် ကကထုတ်၏ ဌာနကြီး ၁၃ ခု ရှိသည့်အနက် ဒုံးလက်နက်ဌာနကြီး ( ထုတ် – ၆ ) လက်အောက် လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးစက်ရုံဖြစ်သည်။ ဒုံးလက်နက်ဌာနကြီးတွင် ကပစ ၁၄ အပြင် ကပစ ၂၁၊ ကပစ ၂၃ တို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။

ဒုံးလက်နက်ဌာနကြီးလက်အောက်တပ် ဖြစ်သည့်အလျောက် လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးဒုံးလက်နက် အစိတ်အပိုင်းများ နှင့် ဆက်စပ်ပစ္စည်းများကို အဓိကထုတ်လုပ်ရသည်။

ကပစ ၁၄ မှ အဓိကထုတ်လုပ်သည့်လက်နက်သည် ပုခုံးထမ်းပစ်ခတ်နိုင်သည့် SAM 16 Igla Anti Aircraft Missile ( Air to Air and Ground to Air) လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးလက်နက်အမျိုးအစားဖြစ်ပြီး မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏အကူအညီဖြင့်ထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု အထက်ပါအရာရှိဟောင်းက ပြောသည်။

၎င်းလက်နက်အား ကပစ ၁၄ တွင် ပြီးမြောက်သည်အထိထုတ်လုပ်နိုင်ရန် ဆယ်စုနှစ်တခုကျော်ကြာခဲ့ပြီး အဆင့် ၃ ဆင့်ဖြင့် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံသားများနှင့်အတူ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခဲ့ရသည်ဟု ဆိုသည်။

ကနဦးအဆင့်အနေဖြင့် ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံမှ အထက်ပါလက်နက် ၅၀၀ လက် ဝယ်ယူခဲ့ကာ လက်နက်များအား အစိတ်အပိုင်းများဖြုတ်ယူ၍ ကပစ ၁၄ သို့သယ်ဆောင်လာပြီးနောက် ၎င်းစက်ရုံသို့ ခေါ်ဆောင်ထားသည့် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံသားများ၏အကူအညီဖြင့် ပြန်လည်တပ်ဆင်မှုများသာ စတင်ပြုလုပ်ခဲ့သည်။

ဒုတိယအဆင့်အဖြစ် နောက်ထပ်အလက် ၅၀၀ ထုတ်လုပ်မှုကို ၂၀၀၈ ဝန်းကျင်တွင် ထပ်မံလုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ၎င်းအဆင့်တွင် လက်နက်၏အရေးကြီးအစိတ်အပိုင်းတချို့သာ မြောက်ကိုရီးယားမှဝယ်ယူပြီး ကျန်အစိတ်အပိုင်းများကို ကပစ ၁၄ တွင် ထုတ်လုပ်ခြင်းနှင့် ကိုယ်တိုင်တပ်ဆင်ခြင်းများလုပ်ဆောင်ကာ တဆင့်မြှင့်တင်ခဲ့သည်။

ထို့နောက် တတိယအဆင့်အနေဖြင့် ၂၀၁၂ ဝန်းကျင်တွင် နောက်ထပ်အလက် ၅၀၀ ကို ထပ်မံထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့ပြီး ၎င်းအဆင့်တွင် ကပစ ၁၄ မှ လက်နက်တခုလုံး၏ အစိတ်အပိုင်းအားလုံးနှင့် တွဲဖက်ပစ်ခတ်သည့် ဒုံးကျည်တို့ကို အစအဆုံးအောင်မြင်စွာ ထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

Igla လက်နက်များအပြီးသတ်ထုတ်လုပ်နိုင်ပြီးနောက် ၂၀၁၂ ခုနှစ်အတွင်းမှ မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံသားများ ပြန်လည်ထွက်ခွာသွားပြီး ဆယ်စုနှစ် ၁ ခုနီးပါးကြာ နေထိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ယခုအခါ ထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့သည့် လက်နက်စုစုပေါင်း ၁,၅၀၀ လက်အား လေကြောင်းရန် ကာကွယ်ရေးတပ်၊ ရေနှင့်လေတပ်များသို့ ဖြန့်ဝေထားပြီးဖြစ်ကာ လက်ရှိတွင် ၎င်းလက်နက်များ ပျက်စီးချို့ယွင်းမှုဖြစ်ပေါ်ပါက ပြန်လည်ပြင်ဆင်သည့်လုပ်ငန်းများကို ကပစ ၁၄ က ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ပေးနေသည်ဟု ဆိုသည်။

“ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းဌေး (ထုတ်ချုပ်ဟောင်း) မြောက်ကိုရီးယားသွားလို့ Sanction (ပိတ်ဆို့အရေးယူမှု) လုပ်ခံရတာ ကပစ ၁၄ နဲ့အများကြီးဆိုင်တယ်။ အဲ့တုန်းက ပထမပရောဂျက် အလက် ၁,၅၀၀ ပြီးလို့ နောက် ပရောဂျက်အတွက်သွားတာ။ နောက်ပရောဂျက်က Air to Air Missile, Laser Beam Guided Anti-tank Missile နဲ့ Propellant Powder ” လို့ အထက်ပါသတင်းရင်းမြစ်က ပြောသည်။

စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်း သမ္မတ ဦးသိန်းစိန် အစိုးရလက်ထက်တွင် လုံခြုံရေးနှင့်နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီး၊ ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်(ထုတ်ချုပ်) တာဝန်များရယူခဲ့သူ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး သိန်းဌေး သည် ၂၀၁၃ ခုနှစ်အတွင်း လက်နက်ဝယ်ယူရေးကိစ္စရပ်များဖြင့် မြောက်ကိုရီးယားသို့ သွားရောက်ခဲ့သည့် ခရီးစဥ်ကြောင့် အမေရိကန် နှင့်အနောက်နိုင်ငံများက အမည်ပျက်စာရင်းသွင်းကာ ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများ လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

ကပစ ၁၄ ထုတ် SAM 16 Igla Anti Aircraft Missile ဘယ်လိုလက်နက်မျိုးလဲ

ကပစ ၁၄ မှ ထုတ်လုပ်သည့် Igla လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးလက်နက်သည် Surface to Air Missile ( SAM 16 Igla Anti Aircraft Missile )ဖြစ်ပြီး အနိမ့်ပျံတိုက်လေယာဥ်၊ ရဟတ်ယာဥ်များအား မြေပြင်မှ ပခုံးထမ်းပစ်ခတ်နိုင်သလို Missile အား တိုက်လေယာဥ်တွင်တပ်ဆင်ကာ Air to Air ပစ်ခတ်နိုင်သည့်အပြင် ရေတပ်သင်္ဘောများတွင်လည်း တပ်ဆင်ပစ်ခတ်နိုင်သည်။

၎င်းဒုံးကျည်တွင်ပါဝင်သည့် Infrared Homing System (အပူလှိုင်းအာရုံခံစနစ် )မှ လေယာဥ်၏အပူကိုသိရှိကာ အလိုအလျောက်ရှာဖွေတိုက်ခိုက်သည့် လက်နက်ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

ကပစ ၁၄ မှထုတ်လုပ်သည့် SAM 16 Igla Anti Aircraft Missile အား စမ်းသပ်ပစ်ခတ်မှုများ ပြုလုပ်ပြီးအောင်မြင်စွာထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့ပြီးနောက် ၎င်းလက်နက်များအား ၂၀၁၄ ခုနစ် စစ်ကော်မရှင်တပ် တပ်မတော်နေ့စစ်ရေးပြအခမ်းအနားမှစတင်၍ နှစ်စဥ်ထုတ်ဖော်ပြသခဲ့သည်။

၎င်းလက်နက်များအား နိုင်ငံတဝန်းရှိ တာဝေးပစ်လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးတပ်ရင်းများ၊ လေတပ်နှင့် ရေတပ်များသို့ ဖြန့်ဝေထားပြီး လေကာတပ်ရင်းများတွင် ပုခုံးထမ်းဒုံးတပ်ခွဲမှ ဗိုလ်မှူးအဆင့်ရှိသူ တပ်ခွဲမှူးက တာဝန်ယူထိန်းသိမ်းရကြောင်း မှော်ဘီမြို့အခြေစိုက်လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးတပ်ရင်းတခုမှ အကြမ်းမဖက်အာဏာဖီဆန်ရေး-CDM မှာ ပါဝင်လာသူ တပ်ကြပ်ကြီး(ဟောင်း)တဦးက ပြောသည်။

“ Iglaက ပခုံးထမ်းဒုံးတပ်ခွဲမှာ ၂၄ နာရီအဲကွန်း(လေအေးပေးစက်)ပါတဲ့ ဂိုထောင်နဲ့ ထိန်းသိမ်းရတယ်။ DP (လေ့ကျင့်ရေးဒုံး)တွေနဲ့တော့ လေ့ကျင့်ရတာရှိတယ်။ ပတ်ကားလက်နက်တွေကတော့ ထုတ်ပြီးပစ်တာမျိုး မတွေ့ဖူးဘူး။ လေကြောင်းရန် လက်နက်ဆိုတော့ တခါမှထုတ်ပစ်ရတာမျိုးလည်း မရှိသေးတာ ” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးလက်နက် Igla SA Missile လက်နက်များကို ရုရှား၊ အိန္ဒိယ၊ မြောက်ကိုရီးယား၊ မြန်မာအပါအဝင် နိုင်ငံပေါင်း ၃၀ ကျော်တွင် အသုံးပြုနေကြောင်း နိုင်ငံတကာ၏စစ်လက်နက်အသုံးပြုမှုများအား လေ့လာစောင့်ကြည့်သည့်အဖွဲ့များ၏ အစီရင်ခံစာတချို့တွင် ဖော်ပြထားသည်။

Igla ထုတ်နိုင်တဲ့ ကပစ ၁၄ စက်ရုံမှူး ဒုထုတ်ချုပ်အဆင့်အထိ တက်လှမ်းနိုင်

ကပစစက်ရုံများ၏ဖွဲ့စည်းပုံအရ စက်ရုံမှူးများသည် ဗိုလ်မှူးကြီးအဆင့်၊ နေပြည်တော် ကကထုတ်ရုံးချုပ်တွင် ဌာနကြီးမှူး ဗိုလ်မှူးချုပ်အဆင့် ၆ ဦးဝန်းကျင်၊ ဒုတိယအရာရှိချုပ် ဗိုလ်ချုပ်အဆင့် ၂ ဦး နှင့် အရာရှိချုပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ၁ ဦးရှိသည်။

ယခင်ခေတ်အခါများမှ ကပစစက်ရုံမှူးများသည် ရန်ကုန်စက်မှုတက္ကသိုလ် RIT ကျောင်းဆင်း ဗိုလ်မှူးကြီး များဖြစ်ပြီး စက်ရုံမှူးဖြစ်ပြီးနောက် ဌာနကြီးမှူး ဗိုလ်မှူးချုပ်အဆင့်ရရှိရန်အလွန်ခက်သည်။ အများစုမှာ စက်ရုံမှူး အဆင့်ဖြင့် အငြိမ်းစားယူသွားရသည်သာ များ၏။

ယခုအခါ ကပစတပ်ထိပ်ပိုင်းရာထူးနေရာအများအပြားအား စစ်နည်းပညာတက္ကသိုလ် (DSTA) ကျောင်းဆင်း အရာရှိများမှ တာဝန်ယူထားကြသည်။

ဖွဲ့စည်းပုံအရ ဌာနကြီးမှူး ဗိုလ်မှူးချုပ်များသည် ဒု-ထုတ်ချုပ် ဗိုလ်ချုပ်အဆင့်ရရှိရန်ခက်ခဲသလို ဌာနကြီးမှူးများ ရာထူးတက်၊ နေရာလစ်လပ်မှသာ စက်ရုံမှူး ဗိုလ်မှူးကြီးများသည်လည်း ဗိုလ်မှူးချုပ် အဆင့်တိုးရရှိနိုင်သည်။

သို့သော် Igla လေကြောင်းရန်ပစ်လက်နက်များကို ကပစ ၁၄ တွင် အောင်မြင်စွာ ထုတ်လုပ်နိုင်ချိန် တာဝန်ယူခဲ့သူ စက်ရုံမှူး ၂ ဦးကတော့ ရှေ့ဆင့်နောက်ဆင့်ပင် ဗိုလ်မှူးချုပ်၊ ဗိုလ်ချုပ်အဆင့်များကို ရရှိသည်အထိ စစ်ခေါင်းဆောင်များ၏ မြှောက်စားခြင်းခံခဲ့ရသည်။

၎င်းတို့ ၂ ဦးမှာ ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်မျိုးမင်းနှင့် ဗိုလ်ချုပ် ဆွေဝင်းတို့ ဖြစ်ပြီး နောက်ဆုံးအပြီးသတ်ထုတ်လုပ်မှုကို အောင်မြင်ခဲ့သူ စက်ရုံမှူး ဗိုလ်မှူးကြီး ဆွေဝင်း မှာ ၂၀၁၂ တွင် ဌာနကြီးမှူးအဖြစ် ရာထူးတိုးခဲ့ကာ ၂ နှစ်အတွင်းမှာပင် ဒုတိယကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ်( စစ်လက်နက်) အဖြစ် ဗိုလ်ချုပ်အဆင့်သို့ ထပ်မံ တက်လှမ်းနိုင်ခဲ့သည်။

ဗိုလ်ချုပ် ဆွေဝင်း သည် ၂၀၁၈ အတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ကပစတပ်ဖွဲ့ထုတ် MA လက်နက်ငယ်များကို ကပစတပ်ဖွဲ့ဝင်များမှ အိန္ဒိယ-မြန်မာနယ်စပ်တွင် စစ်ရေးလှုပ်ရှားသည့် ကသည်းလက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ထံသို့ ပြန်လည်ရောင်းစားသည့်ဖြစ်စဥ်ကြောင့် ၎င်းအားတာဝန်ရှိမှုဖြင့် စစ်ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ရာထူးမှ ထုတ်ပယ်ခံခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည်။ (နောင်ရေးသားမည့်ဆောင်းပါးများတွင် ဗိုလ်ချုပ်ဆွေဝင်းနှင့် ကပစတပ်တွင်း လက်နက်ရောင်းစားမှု အရှုပ်တော်ပုံအကြောင်း အလျဥ်းသင့်သလိုထည့်သွင်းဖော်ပြသွားပါမည်။)

စစ်ခေါင်းဆောင်များ၏ အရေးကြီးကပစတပ်တချို့ကာကွယ်ရေးအစီအမံ

စစ်ကော်မရှင်တပ်ခေါင်းဆောင်များအနေဖြင့် အရေးကြီးလက်နက်စက်ရုံများပါရှိသည့် ကပစတပ်များ၏ အနီးတွင် လုံခြုံရေးအစီအမံအနေဖြင့် အမြောက်စစ်ဆင်ရေးတပ်မ (မစခ) (သို့မဟုတ်) လေကြောင်းရန်စစ်ဆင်ရေးတပ်မ(လစခ)တခုစီအပါ အမြောက်နဲ့ လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးတပ်ရင်း/ဌာနချုပ် ၃ ခုခန့် တည်ဆောက်ထားသည်။

နိုင်ငံစစ် သို့မဟုတ် ပြည်ပတိုက်ခိုက်မှုများရှိလာပါက အသက်သွေးကြောဖြစ်သည့် လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးကာကွယ်ရေးပစ္စည်းစက်ရုံ(ခေါ်) ကပစများကို လေကြောင်းမှ ဦးစွာပစ်မှတ်ထား တိုက်ခိုက်လာနိုင်သဖြင့် ကာကွယ်နိုင်ရန် ၎င်းတပ်များကိုပါ တွဲဖက်တည်ထားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု မြန်မာစစ်တပ်အတွင်း နှစ်ဆယ်နဲ့ချီ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည့် စစ်သားဟောင်းများက ဆိုကြသည်။

ကပစတပ်များအနက် အများစုသည် မကွေးတိုင်းအတွင်း မကွေးခရိုင်မှလွဲ၍ ကျန် သရက်၊ မင်းဘူး၊ ပခုက္ကူ နှင့် ဂန့်ဂေါခရိုင်များအတွင်း တည်ရှိသည်။

လက်ရှိတိုက်ပွဲများပြင်းထန်နေသည့် ငဖဲနှင့် စေတုတ္တရာမြို့နယ်တွင် ကပစ ၁၄ နှင့် ကပစ ၂၀ တည်ရှိပြီး ၎င်း ကပစများအနီး ပဒါန်းတွင် အမှတ် ၉၀၅ အမြောက်စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် (မစခ ၉၀၅ )၊ အမတ ၄၀၉၊ အမတ ၃၇၅ စသည့် တပ်ရင်း/ဌာနချုပ်များ တည်ရှိသလို ကပစ ၂၁၊ ကပစ ၂၂ တည်ရှိရာ ကန်စွန်းမတွင်လည်း အမှတ် ၉ လေကြောင်းရန်စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် (လစခ ၉)နှင့် အမှတ် ၃၀၃၆ လေကာတပ်ရင်း ၂ ခုတွဲလျက် အခြေစိုက်ထားသည်။

၎င်းအမြောက်တပ်နှင့် လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးတပ်များသည် ကပစ ၁၄၊ ၂၀၊ ၂၁၊ ၂၂၊ ၂၄ တပ်များ စတင်တည်ဆောက်ချိန်ကာလများ၌ စက်ရုံများနှင့်မနီးမဝေးတွင် ရှေ့ဆင့်၊ နောက်ဆင့် တည်ဆောက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။

၎င်းလစခ ၉ နှင့် လကတ ၃၀၃၆ သည် ကပစ ၂၁၊ ၂၂ အပြင် ပေါက်မြို့အခြေစိုက် ကပစ ၂၄ ကိုလည်း ကာကွယ်ရန်ဖြစ်သည်ဟု လကတ ၃၀၃၆ တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ဖူးသူ စစ်သားဟောင်းတဦးက ပြောသည်။

“ ဒီနောက်ပိုင်း လေကာတပ်တွေက ထူးထူးခြားခြားအလုပ်သိပ်မရှိဘူး။ အရေးကြီး ကပစတွေနဲ့ ဖိုခနောက်ဆိုင်လိုက်တည်ပြီး အဓိကလုံခြုံရေးပေးရတဲ့သဘောပဲ ” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ကပစ ၁၄ ၏ လက်ရှိအခြေအနေ

စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ကပစတပ်အများအပြားသည် လက်နက်ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများဆက် မလုပ်နိုင်တော့ဘဲ ကပစ စစ်ကော်မရှင်တပ်ဖွဲ့ဝင်များသည်လည်း နယ်မြေလုံခြုံရေးနှင့် တော်လှန်ရေးတပ်များ၏ ထိုးစစ်နယ်မြေများသို့ တိုက်ခိုက်ရေးလိုက်ပါနေရသည်။

လက်ရှိတွင်လည်း ကပစ ၁၄ သည် လေကြောင်းရန်တပ်နှင့် လေတပ်၊ ရေတပ်များသို့ ဖြန့်ဝေထားသည့် ၎င်းတို့ စက်ရုံထုတ် လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးလက်နက်များ အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ပျက်စီးချို့ယွင်းမှုများရှိလာပါက ၎င်းလက်နက်များအား ပြန်လည်ပြင်ဆင်ခြင်း (Repair) လုပ်ငန်းများကိုသာ တပ်ဖွဲ့ဝင်တချို့ဖြင့် အဓိကထားလုပ်ဆောင်နေကြောင်း ကပစတပ်အသိုင်းအဝိုင်းထံက သိရသည်။

ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပြီးနောက် အကြောင်းအမျိုးမျိုးဖြင့် ကပစ ၁၄ Igla လက်နက်စတိုတွင် ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားရသည့် Missile အလက် ၂၀၀ ခန့်လည်း ရှိနေသေးကြောင်း ကပစ ၁၄ နှင့်နီးစပ်သူများထံက သိရသည်။

အာရက္ခတပ်တော်-AA မှ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ အမ်းမြို့အခြေစိုက် အနောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်( နပခ) ကို ယမန်နှစ် နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ပြီးသည့်နောက် မဟာမိတ်ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့များနှင့် ပူးပေါင်းကာ မကွေးတိုင်း၊ ငဖဲမြို့နယ်အတွင်းသို့ ဆက်လက်ထိုးစစ်ဆင်လာခဲ့သည်။

ယခုနှစ်စပိုင်းတွင် ငဖဲနှင့် အမ်းမြို့နယ်အစပ် ရခိုင်ရိုးမပေါ်ရှိ ဂုတ်စည်းရိုး၊ ကံမြင်းကန်စသည့်စခန်းများကို စတင်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ပြီး မတ် ၂၈ ရက် အင်အားပြင်းငလျင်ကြီးလှုပ်ခတ်မှုဖြစ်ပေါ်ခဲ့ခြင်းကြောင့် AA မှ ထိုးစစ်များကို ယာယီရပ်တန့်ခဲ့သည်။

ပြီးခဲ့သည့် ဩဂုတ်လကုန်ပိုင်းစတင်ကာ ကပစ ၁၄ နှင့် ပဒါန်းတပ်နယ်၏ ခံစစ်စခန်းဖြစ်သည့် အမ်း-ပဒါန်း လမ်းပိုင်းနံဘေးရှိ အဓိကခံစစ်နတ်ရေကန်ဗျူဟာကုန်းကို သိမ်းပိုက်ရရှိရေး ပြန်လည်ထိုးစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ အောက်တိုဘာလပထမအပတ်တွင် ဗျူဟာကုန်း၏ ကာကင်းစခန်းများအားလုံးကို သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။

အောက်တိုဘာလဒုတိယအပတ်တွင် နတ်ရေကန်ဗျူဟာကုန်းခေါ် ပင်မကမ္ဘာလုံးစခန်းကို ဆက်လက်ထိုးစစ်ဆင်တိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ စစ်ကော်မရှင်တပ်သားတွေ စခန်းစွ့န်ခွာထွက်ပြေးသွားကြပြီး အပြီးသတ်သိမ်းပိုက်နိုင်ရေး လက်ကျန်နေရာတချို့သာကျန်တော့ကြောင်း အာရက္ခတပ်တော်-AA က အောက်တိုဘာ ၁၆ ရက်တွင် သတင်းထုတ်ပြန်သည်။

နတ်ရေကန်ဗျူဟာကုန်းသည် စစ်ကော်မရှင်တပ်၏ အရေးကြီးလက်နက်စက်ရုံ ကပစ ၁၄ ၏ အဓိကခံစစ်စခန်းဖြစ်ပြီး အဆိုပါကုန်းနှင့် ကပစ ၁၄ လက်နက်စက်ရုံများသည် လက်နက်ကြီးတကမ်းစာပင်ရှိသည်။

သို့ဖြစ်၍ နတ်ရေကန်ဗျူဟာကုန်း မကျရှုံးရေး စစ်ကော်မရှင်တပ်က တိုက်ပွဲတွေပြင်းထန်ခဲ့တဲ့ ပြီးခဲ့သည့် ၂ ပတ်တာ ကာလအတွင်း လေကြောင်းပစ်ကူပေးကာ နေ့စဥ်နီးပါးဗုံးကြဲနေသည်။

လက်ရှိတွင် စစ်ကော်မရှင်တပ်သားများအနေဖြင့် ပျဥ်းဝဂိတ်အထိတပ်ဆုတ်ပေးထားရကာ မြေပြင်ကနေလည်း စစ်ကူအင်အားအလုံးအရင်းဖြင့် ပေးပို့တိုက်ခိုက်နေပြီး တော်လှန်ရေးတပ်တွေဘက်ကလည်း လမ်းဟောင်း၊ လမ်းသစ် ၂ ခုစလုံးကို ထိန်းချုပ်ပိတ်ဆို့တိုက်ခိုက်နေတာကြောင့် နတ်ရေကန်တောင်ကြောတလျှောက် နှစ်ဖက်တိုက်ပွဲများ ဆက်လက်ပြင်းထန်လျက်ရှိသည်။

နတ်ရေကန်စခန်းမှ စစ်ကော်မရှင်တပ်သားများ စခန်းစွန့်ထွက်ပြေးနေသဖြင့် စခန်းကုန်းအား AA နှင့်မဟာမိတ်တပ်များလက်သို့ အပြီးသတ်လက်လွှတ်လိုက်ရသည့်အခြေအနေနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသည့် စစ်ကော်မရှင်တပ်အနေဖြင့် အာရက္ခတပ်တော်-AA နှင့် ပဒါန်းအခြေစိုက် အမြောက်တပ်ရင်း ၂ ခုသာ ခြားတော့သည်။

ကပစ ၁၄ သည် မြန်မာစစ်တပ်အတွက်အရေးပါသည့် တာလတ်နှင့်တာဝေးပစ်လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးလက်နက်များ ဆက်လက်ထုတ်လုပ်ရန်လျာထားပြီး စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက် နယ်မြေအခြေအနေများကြောင့် ရပ်တန့်ထားရခြင်းဖြစ်ကာ ယင်းလက်နက်များ ဆက်လုပ်ထုတ်လုပ်ရန်လိုအပ်သည့် စက်များနှင့် အရင်းအမြစ်များ ကပစ ၁၄ အတွင်း ရောက်ရှိထားပြီးဖြစ်သည်ဟု မြန်မာ့စစ်ဘက်ရေးရာလုံခြုံရေးနှင့်ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ MDSI အဖွဲ့ဝင်လည်းဖြစ်သည့် ကပစတပ်များတွင် နှစ်ဆယ်နှင့်ချီတာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ဖူးသူ ဗိုလ်ကြီး ဇင်ယော် က ပြောသည်။

“ နတ်ရေကန်က အတိုက်ခံနေရတယ်၊ ကြမ်းတမ်းနေတဲ့စစ်မျက်နှာပြင်ဖြစ်နေတယ်။ အဲ့ဒီတော့ နတ်ရေကန်ကို ကျော်လွန်လာခဲ့ပြီဆိုရင်ပူးပေါင်းတပ်တွေရဲ့အနေအထားက ကပစ ၁၄ ကအတိုက်ခံရတော့မှာ။ အဲ့တာဆိုရင် မင်းအောင်လှိုင်တို့ရဲ့ ဒီအနာဂတ်လောင်စာခဲနဲ့ ပစ်လို့ရမယ့် တာဝေး၊ တာလတ်ပစ် ဒုံးကျည်တွေရဲ့ အိပ်မက်ဟာပျက်ပြယ်သွားမယ်။ ပြီးရင် အရင်းအမြစ်တွေပါဆုံးရှုံးသွားမယ့် အနေအထားမျိုးပေါ့နော်။ ဒါကြောင့်မလို့ အရေးပါတယ် ”

ကပစ ၁၄ အား တိုက်ခိုက်နိုင်ခြင်းမရှိသေးပါက ယခုအခြေအနေအတိုင်းပင် အနီးကပ်ခြိမ်းခြောက်ထားနိုင်လျှင် စစ်ခေါင်းဆောင်များ၏ တဆင့်မြင့်လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးလက်နက်အိပ်မက်အား ရပ်တန့်ထားနိုင်မည်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။

“ ကပစ ၁၄ က All DI(ကပစတပ်အားလုံး) မှာ တည်ဆောက်မှုကုန်ကျစရိတ်အမြင့်မားဆုံးနဲ့ နည်းပညာအမြင့်ဆုံးနဲ့ စစ်ခေါင်းဆောင်တွေ အာရုံအစိုက်ဆုံးတပ် ”