သေဆုံး

ကျော်ကြီး၊ ဒိန်းဂျား

မတ္တရာ၊ ဇွန် ၂၄၊ ၂၀၂၅။

မန္တလေးတိုင်း၊ မတ္တရာမြို့နယ်၊ ဥက္ကံကျေးရွာမှာ လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲခံရလို့ ရွာခံအမျိုးသမီး ၁ ဦး သေဆုံးခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတွေထံက သိရပါတယ်။

ဇွန် ၂၃ ရက် ယမန်နေ့ မနက် ၉ နာရီ ၁၀ မိနစ်ခန့်မှာ စစ်ကောင်စီတပ်တိုက်လေယာဥ် ၁ စီးက ဥက္ကံကျေးရွာအတွင်း ဗုံး ၁ လုံးကြဲချခဲ့ရာ ကျေးရွာဘုန်း ကြီးကျောင်းအနောက်ဘက် တဲအိမ်တွေအနီး ကျရောက်ပေါက်ကွဲခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

” ကြဲတာကတော့ ဘုန်းကြီးကျောင်းထဲကြဲတာ။ ဘုန်းကြီးကျောင်းထဲမကျဘဲ ကျောင်းအနောက်ဘဲ တဲတိုက်ထဲကိုကျတာ။ ပြည်သူတွေထိခိုက်ရှိတယ်။ အဲ့မှာတိုက်ပွဲမရှိဘူး။ အဲဘက်တကြောလုံးတိုက်ပွဲမရှိဘူး။ စကစလည်းကင်းစင်တယ်။ PDF ဘက်လည်းအခြေချတာမျိုးတပ်စွဲနေတာမျိုးမရှိဘူး” လို့ ကျေးရွာအခြေအနေကိုသိရှိတဲ့ဒေသခံတဦးက မြေလတ်အသံကို ပြောပါတယ်။

ဗုံးပေါက်ကွဲမှုကြောင့် ဥက္ကံကျေးရွာနေ အသက် ၆၀ ကျော်အရွယ် ဒေါ်မြင့်မြင့်ဦးမှာ ပြင်းထန်ဒဏ်ရာရပြီးနောက် ဆေးကုသမှုပြုလုပ်နေစဥ်သေဆုံးသွားပြီး ၎င်းအမျိုးသမီးနေထိုင်တဲ့ တဲအိမ်လည်းပျက်စီးသွားတယ်လို့ သိရပါတယ်။

စစ်ကောင်စီဘက်က ဗုံးကြဲတာကြောင့် အိမ်ခြေ ၂၀၀ လူဦးရေ ၆၀၀ ကျော်ရှိ ဥက္ကံကျေးရွာက ဒေသခံထက်ဝက်ကျော်ဟာ နေ့ချင်းဘေးလွတ်ရာကိုတိမ်းရှောင်ခဲ့ရပြီး ဇွန် ၂၄ ရက် ဒီကနေ့မနက်မှာတော့ ရွာကိုပြန်လာကြတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

အလားတူ မကွေးတိုင်း၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ကျွန်းချောင်းမြို့နယ်၊ မြို့စိုးရွာဘုန်းကြီးကျောင်းကို စစ်ကောင်စီတပ်က လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် ဘုန်းကြီးကျောင်းပျက်စီးပြီး ကျောင်းထိုင်ဘုန်းကြီး ၁ ပါးအပါ ၃ ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ ဒေါင်းရင်သွေးပြောက်ကျားတပ်ဖွဲ့-DYT ဆီက သိရပါတယ်။

ဇွန် ၂၄ ရက် ဒီကနေ့လယ် ၁၂ နာရီလောက်မှာ စစ်ကောင်စီလေတပ် တိုက်လေယာဥ် ၁ စီး ပေါင် ၂၀၀ ဗုံး ၁ လုံးကြဲချခဲ့ရာ မြို့စိုးရွာဘုန်းကြီးကျောင်းပေါ်ကျရောက်ပေါက်ကွဲခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ဘုန်းကြီးကျောင်းအတွင်း ဗုံးကျရောက်ပေါက်ကွဲတာကြောင့် ဘုန်းကြီးကျောင်းဆောင်တွေ ထိခိုက်ပျက်စီးခဲ့ပြီး ကျောင်းထိုင်ဘုန်းကြီး ၁ ပါး၊ အမျိုးသား ၁ ဦးနဲ့ အသက် ၁၃ နှစ်အရွယ် မိန်းကလေး ၁ ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာ(မစိုးရိမ်ရ) ရရှိခဲ့တယ်လို့ ဒေါင်းရင်သွေး ပြောက်ကျားတပ်ဖွဲ့-DYT တာဝန်ခံ ကိုကျော်ကြီးက ပြောပါတယ်။

မြို့စိုးရွာဟာ အိမ်ခြေ ၄၀၀ ရှိပြီး ဒေသခံတွေကတော့ နောက်ထပ်လေယာဥ်ဗုံးထပ်မံကြဲချမှာကြောက်လို့ ဘေးလွတ်ရာကို တိမ်းရှောင်နေကြရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

ဇွန် ၂၂ ရက်ကလည်း စဥ့်ကူးမြို့နယ်အတွင်းက ပါချုပ်ဆရာတော်ဆောက်လုပ်လှူဒါန်းထားတဲ့ ဆေးရုံ လေယာဥ်ဗုံးကြဲခံရပြီး မီးနေသည်အမျိုးသမီး ၁ ဦး သေဆုံးခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – ဟိန်းစံ

မြေလတ်အသံ၊ ဇွန် ၂၃၊၂၀၂၅။

မန္တလေးတိုင်း၊ စဉ့်ကူးမြို့ နယ်ရှိ ဆေးရုံ ၁ ရုံကို ဇွန် ၂၂ ရက်ည ၁၁ နာရီ ကျော်မှာ စစ်ကောင်စီတပ်က ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် မီးနေသည် ၁ ဦးသေဆုံးပြီး ၁၁ ဦးဒဏ်ရာရရှိခဲ့တယ်လို့ ပြင်ဦးလွင် ခရိုင်ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ဆီက သိရပါတယ်။

စဉ့်ကူးနဲ့ မတ္တရာမြို့နယ်အစပ်ရှိ မေတ္တာနန္ဒ (ယက်ကန်းစင်)ဆေးရုံကို စစ်ကောင်စီတပ်က တိုက်ခိုက်ရေးလေယာဥ် ၁ စီးနဲ့ ပေါင် ၃၀၀ ဗုံးသီး ၂ လုံးကြဲချခဲ့တာကြောင့် သားဖွားမီးယပ်ဆောင်အပါအဝင် အဆောက်အအုံ ၃ လုံးပျက်စီးခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

“တိုက်ပွဲဖြစ်တဲ့နေရာနဲ့မနီးဘူးဗျ၊ တိုက်ပွဲလည်းမရှိဘူး။ သပ်သပ်ကိုကြဲတာ။ ဆေးရုံက ကုတင်ဘယ်လောက်လည်းဆိုတာမသိရသေးဗျ။ သေဆုံးသူက ကလေးမွေးပြီး ၂ ရက်သာရှိသေးတယ်။ ကလေးကတော့ ဘာဒဏ်ရာမှဖြစ်ခဲ့ဘူး။ ကလေးကတော့ ကျား/မ ခွဲမသိရသေး”လို့ ပြင်ဦးလွင်ခရိုင်ပကဖ တာဝန်ရှိ သူကပြောပါတယ်။

သေဆုံးသူမှာ အသက် ၃၀ အရွယ်အမျိုးသမီးဖြစ်ပြီး သူဟာ မတ္တရာမြို့နယ်၊ ဆည်တော်လမ်းခွဲ ကျေးရွာကနေ ကလေးမီးဖွားလာသူဖြစ်ပါတယ်။

အလားတူ ဆေးရုံမှာဆေးကုသလာနေသူထဲက ၃ နှစ်နဲ့ ၅ နှစ်အရွယ်ကလေး ၂ ဦးအပါ ၁၁ ဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီး အဲ့ဒီထဲက အသက် ၃၅ နှစ် အရွယ်ရှိတဲ့အမျိုးသမီး ၁ ဦးကတော့ ဒဏ်ရာပြင်းထန်ရရှိခဲ့တယ်လို့ အထက်ပါတာဝန်ရှိသူက ဆိုပါတယ်။

အခုဗုံးကြဲခံရတဲ့ ဆေးရုံဟာ ယက္ကန်းစင်တောင်ကျေးရွာမှာရှိပြီး အဲ့ဒီဆေးရုံကို ပါမောက္ခချုပ်ဆရာတော် ဒေါက်တာနန္ဒမာလာဘိဝံသက ၂၀၁၂ ဝန်းကျင်လောက်က တည်ဆောက်ထားတဲ့ အထွေထွေရောဂါကု ဆေးရုံဖြစ်တယ်လို့သိရပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ဇွန် ၉ ရက်ကလည်း စဉ့်ကူးမြို့ နယ်၊ ကျည်တောက်ပေါက်ကျေးရွာရှိ တိုက်နယ်ဆေးရုံကို စစ်ကောင်စီတပ်က တိုက်ခိုက်ရေးလေယာဥ် ၁ စီးနဲ့ဗုံးကြဲခဲ့တာကြောင့် အမျိုးသမီး ၁ ဦးသေဆုံးကာ ၃ ဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့တယ်လို့သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

မြေလတ်အသံ၊ ဇွန် ၂၁၊ ၂၀၂၅။

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ပင်လည်ဘူးမြို့နယ်၊ အင်္ဂါးကျေးရွာစာသင်ကျောင်း ဇွန် ၂၀ ရက်ညနေ ၄ နာရီခန့်မှာ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခံရတာကြောင့် ဆရာမ ၁ ဦးသေဆုံးပြီး ကလေး ၃ ဦးအပါအဝင် ၈ ဦးဒဏ်ရာ ရရှိခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတွေကပြောပါတယ်။

စစ်ကောင်စီတပ်က တိုက်ခိုက်ရေးလေယာဥ် ၁ စီးနဲ့ အင်္ဂါးရွာအလယ်တန်းကျောင်းကို ဗုံးသီး ၂ လုံးချတိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ ဝန်ထမ်းအိမ်ရာအနီး ၁ လုံးနဲ့ ကျောင်းဆောင်နောက်ရှိ ရေစင်အနီး ၁ လုံး ကျရောက်ပေါက်ကွဲခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

“ဗုံးက ၂ လုံးတွဲ တပြိုင်တည်းချသွားတာပါ။ ဝန်ထမ်းနေအိမ် ၃ လုံးတွဲထဲက အလည်လုံး ပျောက်သွားပါတယ်။ ၂ ထပ်ကျောင်းဆောင်က တံခါးအားလုံး ပျက်စီးပါတယ်။ တကျောင်းလုံးရှိတဲ့ မှန်ကွဲပြီး မှန်ကွဲစတွေချည်းပါပဲ။ ဗုံးကျတဲ့နေရာနဲ့မီတာ ၁၀၀ နီး ပါးဝေးမယ့် အိမ်မှာအိပ်နေတဲ့ ကလေးလေး ၂ ယောက်လည်း ဒဏ်ရာရပါတယ်” လို့ ဒေသခံအမျိုးသားတဦးကပြောပါတယ်။

သေဆုံးသူမှာ စာသင်ကျောင်းဝန်းရှိ ဝန်ထမ်းအိမ်ရာမှာနေတဲ့ CDM ဆရာမ(မူပြ) အသက် ၃၀ အရွယ် ဒေါ်ဌေးဌေးမြင့် ဖြစ်ပြီး ဆေးရုံကိုသွားတဲ့လမ်းမှာအသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရတာလို့ ဆိုပါတယ်။

အသက် ၄ နှစ်နဲ့ ၇ နှစ် မိန်းကလေး ၂ ဦး၊ ၄ နှစ်ယောကျာ်းလေး ၁ ဦး၊ ၂၁ နှစ်နဲ့ ၄၀ နှစ်ကြားရှိ အမျိုးသား ၅ ဦးတို့ ဒဏ်ရာရခဲ့ပြီး အဲဒီထဲက ၄ နှစ်အရွယ် မိန်းကလေးမှာ ဘယ်ဖက်ခြေထောက် ဖြတ်လိုက်ရတယ်လို့ အထက်ပါအမျိုးသားကပြောပါတယ်။

ဒဏ်ရာရသူတွေထဲက အမျိုးသား ၅ ဦးဟာ စာသင်ကျောင်းဝန်းအတွင်း ယာယီစာသင်ဆောင်ဆောက်လုပ်ဖို့ သေဆုံးဆရာမရဲ့အိမ်ရှေ့မှာ ဝါးထရံယက်လုပ်နေကြတာကြောင့် ဗုံးကြဲချိန် ထိမှန်ခဲ့ကြတာလို့ သိရပါတယ်။

အင်္ဂါးကျေးရွာဟာ ပင်လည်ဘူးမြို့နဲ့ ၂၄ မိုင်အကွာ၊ အိမ်ခြေ ၂၂၀ ခန့်ရှိတဲ့ရွာဖြစ်ပြီး ဗုံးကြဲခံရတဲ့ စာသင်ကျောင်းဟာလည်း NUG ရဲ့ညွှန်ကြားချက်နဲ့ ပိတ်ထားတာ ၁ လလောက်ရှိပြီလို့ ဆိုပါတယ်။

၂၀၂၁ စစ်အာဏာသိမ်းချိန်ကနေ ၂၀၂၅၊ ဇွန် ၂၀ အထိ စစ်ကောင်စီတပ်နဲ့ ၎င်းတို့ရဲ့လက်အောက်ခံတွေကြောင့် သေဆုံးတဲ့ပြည်သူ စုစုပေါင်း ၆,၈၁၀ ဦးရှိပြီလို့ နိုင်ငံရေးအကျဥ်းသားများ ကူညီ စောင့်ရှောက်ရေး အသင်း – AAPP ရဲ့အစီရင်ခံစာအရသိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

မကွေး၊ ဇွန် ၂၀၊ ၂၀၂၅။

မကွေးမြို့ပြည်သူ့ဆေးရုံမှာကုသရင်း သေဆုံးသွားသူမှာ ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါပိုးတွေ့ရှိပေမယ့် သေဆုံးရခြင်းအကြောင်းအရင်းဟာ ကိုဗစ်ရောဂါကြောင့်မဟုတ်ဘဲ ဖျားနာတာနဲ့အသက်ရှူရခက်တဲ့ဝေဒနာကြောင့်လို့ စစ်ကောင်စီလက်အောက် မကွေးတိုင်းကျန်းမာရေးနဲ့ကုသရေးဦးစီးဌာနက ဇွန် ၁၈ရက်မှာ MRTV ကတဆင့် ပြောဆိုလာပါတယ်။

သေဆုံးသူဟာ အသက် ၃၁ နှစ်အရွယ် ကိုဘိုဘိုဝင်း ဖြစ်ပြီး ၎င်းဟာ ဇွန် ၁၆ ရက်မှာ မကွေးဆေးရုံဖျားနာဆောင်မှာ စတင်တက်ရောက်ကုသတာကနေ ဇွန် ၁၇ ရက် ညနေ ၄ နာရီခွဲမှာ အရေးပေါ် ကုသမှုလိုအပ်တာကြောင့် ICU ကို ပို့ဆောင်ကုသစဥ် ၁ နာရီခန့်အကြာမှာ သေဆုံးသွားခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

” မင်းလှဆေးရုံမှာ သွေးတိုးရောဂါနဲ့တက်ရောက်ကုသနေတယ်။ အဲ့မှာ မသက်သာတာဖြစ်တဲ့အတွက် မကွေးတိုင်းဆေးရုံကြီးကို တက်ရောက်ကုသမှုခံယူတယ်။ ဖျားနာဆောင်မှာကုသနေပြီးတဲ့အခါမှာ အရေးပေါ် ကုသမှုလိုအပ်တာကြောင့် ICU ကို ပို့တယ်။ ICU ထဲရောက်တဲ့အခါ RTD နဲ့စစ်လိုက်တဲ့အခါမှာ ကိုဗစ်ရောဂါပိုးကိုတွေ့ရတယ်။ အဲဒီ ICU ထဲမှာဘဲ မူလအခံရောဂါတွေနဲ့သေဆုံးသွားတာဖြစ်ပါတယ်”လို့ စစ်ကောင်စီလက်အောက် မကွေးတိုင်းပြည်သူ့ကျန်းမာရေးနဲ့ကုသရေးဦးစီးဌာနမှူး ဒေါက်တာအောင်မြင့်ဦးက MRTV ကို ပြောဆိုထားပါတယ်။

သေဆုံးသူကိုဘိုဘိုဝင်းမှာ ကိုဗစ်ရောဂါပိုးတွေ့ရှိပေမယ့် ၎င်းဟာကိုဗစ်ရောဂါကြောင့် သေဆုံးတာမဟုတ်ဘဲ ဖျားနာတာနဲ့အသက်ရှုရခက်တဲ့ဝေဒနာတွေကြောင့် သေဆုံးသွားခဲ့တာလို့ ၎င်းက ဆက်ပြောပါတယ်။

” ကျနော်တို့အနေနဲ့ သေဆုံးသွားတဲ့အခါမှာ သေဆုံးတဲ့ရောဂါရဲ့အကြောင်းအရင်းတွေကို လေ့လာလိုက်တဲ့အခါမှာ သူကကျနော်တို့ ကိုဗစ်ရှိတဲ့လူနာနဲ့ထိတွေ့မှု History သမိုင်းကြောင်းမရပါဘူး။ ဒါကြောင့်မလို့ သူ့မှာတော့ ဖျားနေတာကြာပါပြီ။ နောက်ခါကျ အသက်ရှူရတာခက်တဲ့ရောဂါရယ်၊ နောက်တခါအဓိက ရောဂါ Guillain Barre Syndrome (အာရုံကြောနဲ့ ကြွက်သားထိခိုက်ရောဂါ) နဲ့ နောက်တခါကျတော့ အသက်ရှူခက်တဲ့ဝေဒနာခံစားရတာဆိုပြီးတော့ ကျနော်တို့ဆီကို ရောက်ရှိလာပြီးတော့ ဒီရောဂါဝေဒနာများကြောင့် သေဆုံးသွားရခြင်းဖြစ်ပါတယ်” လို့ ၎င်းက ဆိုပါတယ်။

ကိုဘိုဘိုဝင်းဟာ တောင်တွင်းကြီးမြို့၊ ရွှေအိုး ၁ ရပ်ကွက်၊ အပိုင်း ၃ နေထိုင်သူဖြစ်ကာ ဇွန်လပထမအပတ်အတွင်း အထက်မင်းလှမြို့နယ်ဘက်ကို ဆိုင်ကယ်နဲ့သွားစဥ် လိုင်စင်မဲ့ယာဥ်စစ်ဆေးတဲ့ စစ်ကောင်စီအဖွဲ့တွေရဲ့ဖမ်းဆီးမှုခံရပြီး ကျန်းမာရေးမကောင်းတာကြောင့် ဇွန် ၁၂ ရက် မှာ မင်းလှမြို့နယ် ပြည်သူ့ဆေးရုံမှာ ဆေးကုခဲ့ရာကတဆင့် မကွေးပြည်သူ့ဆေးရုံကို လွှဲပြောင်းကုသစဥ် သေဆုံးသွားခဲ့တာပါ။

သေဆုံးသွားတဲ့ ကိုဘိုဘိုဝင်းရဲ့အလောင်းကို ဇွန် ၁၈ ရက်မနက်ပိုင်းမှာ မကွေးမြို့၊ ချမ်းမြေ့သာယာသုသာန်မှာ သင်္ဂြိုဟ်လိုက်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၂ ကိုဗစ်တတိယလှိုင်းကာလက မကွေးမြို့နယ်အတွင်းမှာ ကိုဗစ်ကြောင့် သေဆုံးသူ ၃၀၀ ကျော်ရှိခဲ့တယ်လို့ ဒေသလူမှုကူညီရေးအသင်းတွေထံကသိရပြီး မြေပြင်မှာပိုများနိုင်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – ဟိန်းစံ