နွားထိုးကြီး၊ မတ် ၂၄၊ ၂၀၂၅။

မန္တလေးတိုင်း၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်၊ လက်ဝဲမြင်းနီကျေးရွာကို စစ်ကောင်စီဘက်က လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲလို့ ဒေသခံ ၂ ဦးဒဏ်ရာရပြီး နေအိမ် ၂၃ လုံးပျက်စီးသွားတယ်လို့ မြေပြင်ကူညီရေးလုပ်ဆောင်ပေးခဲ့သူတွေထံက သိရပါတယ်။

မတ် ၂၃ ရက် မနေ့မနက်အစော ၁ နာရီခန့်မှာ စစ်ကောင်စီတပ်ဘက်က တိုက်လေယာဥ် ၁ စီးနဲ့ဗုံး ၂ လုံး၊ Y 12 လေယာဥ်နဲ့ဗုံး ၅ လုံးထက်မနည်းကြဲချခဲ့တာလို့ဆိုပါတယ်။

“ကျေးရွာရဲ့ လူနေအိမ်တွေကိုပေါ်အဓိကထားပြီး ချတာဆိုတော့ ရွာအလယ်ကြောနဲ့ အနောက်ပိုင်းကြားကိုကျတာ။ ရွာထဲမှာက လူတွေသိပ်မရှိလို့ ထိခိုက်မှုနည်းသွားတာ။ ခုထိတဲ့ သူတွေကလည်း ရွာထဲညအိပ်ပြန်တဲ့သူတွေထိတာ”လို့ မြေပြင်ကူညီရေးလုပ်ဆောင်ပေးနေသူတဦးက မြေလတ်အသံကို ပြောပါတယ်။

ဗုံးကျရောက်ပေါက်ကွဲတာကြောင့် လက်ဝဲမြင်းနီရွာခံ ဦးမောင်ကြိုင် အသက် ၆၅ နှစ်မှာ (စိုးရိမ်ရ) ဒဏ်ရာနဲ့ မနှင်းမြတ်နွယ် အသက် ၁၃ နှစ်မှာ (မစိုးရိမ်ရ ) ဒဏ်ရာတွေရရှိခဲ့ပြီး နေအိမ် ၇ လုံးမှာ ဗုံးစထိမှန်ပျက်စီးခဲ့ကာ၊ ၁၆ လုံးမှာ မီးလောင်ပျက်စီးခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

လက်ဝဲမြင်းနီကျေးရွာဟာ ၂၀၂၄ အတွင်းမှာ စစ်ကောင်စီစစ်ကြောင်းရဲ့ ၂ ကြိမ် ဝင်ရောက်မီးရှို့တာကိုခံထားရပြီး မြင်းခြံအခြေစိုက် ခမရ ၁၅ တပ်ကလည်း မကြာခဏ လက်နက်ကြီးနဲ့ပစ်ခတ်နေတာကြောင့် ဒေသခံတွေမှာ ကျေးရွာတွင်းအတည်တကျ နေထိုင်နိုင်ခြင်းမရှိဘူးလို့ သိရပါတယ်။

လက်ဝဲမြင်းနီကျေးရွာမှဦ အိမ်ခြေ ၁၀၀၀ ဝန်းကျင်ရှိတဲ့ရွာဖြစ်ပြီး မီးရှို့ခံရတာ၊ လက်နက်ကြီးနဲ့လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲခံထားရတာတွေကြောင့် နေအိမ် ၂၅၀ ကျော်ပျက်စီးထားပြီး ဒေသခံ ၅,၀၀၀ ခန့်မှာလည်း မကြာခဏစစ်ဘေးရှောင်နေရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

ပုံစာ – လက်ဝဲမြင်းနီကျေးရွာ လေကြောင်းဗုံးကြဲခံရပြီး နေအိမ်တွေမီးလောင်နေမှုမြင်ကွင်း။

စာတည်း – ဟိန်းစံ

နွားထိုးကြီး၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၄၊ ၂၀၂၅။

မန္တလေးတိုင်း၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်၊ မန်လည်ကျေးရွာကို ပေါင် ၅၀၀ ဗုံးချခံရလို့ ပြည်သူ ၄ ဦးဒဏ်ရာရပြီး နေအိမ် ၁၈ လုံးပျက်စီးသွားတယ်လို့ ရွာခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၂၃ ရက် မနက် ၂ နာရီဝန်းကျင်ခန့်မှာ စစ်ကောင်စီဘက်က ဂျက်ဖိုက်တာ ၁ စီးနဲ့ မန်လည်ကျေးရွာထဲကို ပေါင် ၅၀၀ ဗုံး ၁ လုံး ပစ်ချတိုက်ခိုက်ခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

“ဗုံးက ၁ လုံးတည်း။ ကျနော်တို့သိရတာက ပေါင် ၅၀၀ လို့သိရတယ်။ ရွာလယ်ကောင်မှာ နတ်စင်ရှိတယ်။ နတ်စင်ရဲ့အရှေ့မြောက်ဘက် အိမ်တွေနားကိုကျတာ။”လို့ ရွာခံတဦးက ပြောပါတယ်။

စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေဘက်က လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုပြုလုပ်ခဲ့တဲ့ မန်လည်ကျေးရွာအနီးဝန်းကျင်မှာ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားနေတာမရှိသလို ဒေသကာကွယ်ရေးအဖွဲ့ဝင်တွေ နေထိုင်တာမျိုးလည်းမရှိဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

ဗုံးကျပေါက်ကွဲလို့ နေအိမ်တွေထဲအိပ်နေတဲ့ အသက် ၅၇ နှစ်အရွယ် ဒေါ်ဌေးရီ၊ ၄၃ နှစ်အရွယ် မနှင်း၊ ၅၇ နှစ်အရွယ် ဦးနီထွန်း၊ ၄၇ နှစ်အရွယ် မအေးတို့ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသွားတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ဒါ့အပြင် လုံးဝပြိုကျပျက်စီးခဲ့တဲ့ နေအိမ်၇ လုံးရှိခဲ့သလို အမိုးလန်ပျက်စီးတာနဲ့ တစိတ်တပိုင်းပျက်စီး ၁၁ လုံး စုစုပေါင်း ၁၈ လုံး ပျက်စီးခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။

မန်လည်ကျေးရွာက အိမ်ခြေ ၈၀၀ ခန့် လူဦးရေ ၃,၀၀၀ ကျော်ခန့်ရှိပြီး လေကြောင်းကနေ ဗုံးကြဲခံရလို့ ကျေးရွာအနောက်ပိုင်းနဲ့မြောက်ပိုင်းက လူဦးရေ ၁,၀၀၀ ကျော် ဘေးလွတ်ရာကို တိမ်းရှောင်နေကြရပြီး ဖေဖော်ဝါရီ ၂၄ ရက် မနက်ပိုင်းမှာတော့ အချို့တဝက် နေအိမ်ပြန်နေကြပြီလို့ သိရပါတယ်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၂ ရက်ကလည်း စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေဘက်က မန်လည်ကျေးရွာကို လက်နက်ကြီးနဲ့ပစ်ခတ်ခဲ့ပြီး နေအိမ် ၁ လုံးပျက်စီးခဲ့သေးတယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – ဈာန်မြင့်

မန္တလေး၊ ဇန်နဝါရီ ၂၄၊ ၂၀၂၅။

မန္တလေးတိုင်း၊ မြင်းခြံခရိုင်၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်၊ လက်ဝဲမြင်းနီကျေးရွာထဲကို စစ်ကောင်စီကဂျက်ဖိုက် တာနဲ့ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် နေအိမ် ၈ လုံးပျက်စီးခဲ့တယ်လို့ နွားထိုးကြီးဒေသခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

ဇန်နဝါရီ ၂၃ ရက်မနေ့ကညနေ ၅ နာရီလောက်မှာ မိတ္ထီလာအခြေစိုက် ရှမ်းတဲလေတပ်ဘက်ကတက်လာတဲ့ Mi 29 ဂျက်ဖိုက်တာ ၁ စီးပေါ်ကနေ ပေါင် ၅၀၀ ဗုံးသီးနဲ့ကြဲချခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

“နေအိမ် ၃ လုံးကတော့ ဘယ်လိုမှနေလို့မရတော့ဘူး၊ တော်တော်ပျက်စီးသွားတာ။ အမျိုးသမီး ၁ ယောက်ကတော့ မှန်စလေးပဲထိသွားတယ်။ အဲ့နားမှာ စျေးဆိုင်ရှိတယ်၊ စျေးဆိုင် ကံကောင်းတာ။ စျေးဆိုင်ဘက်ကျရင်တော့ တော်တော်သေတာပေါ့၊ အဲ့မှာက စျေးဝယ်သူတွေများတယ်။” လို့ နွားထိုးကြီးနယ်ခံတဦးက ပြောပါတယ်။

လက်ဝဲမြင်းမူရွာကို အခုလိုဗုံးကြဲခံရတာဟာ ယခင်ကျေးရွာဥက္ကဌဟောင်းဖြစ်သူက ပျူစောထီးခေါင်းဆောင် သီတာယုမွန်နဲ့ပေါင်းပြီး ရွာကိုဗုံးကြဲခိုင်းတာဖြစ်နိုင်တယ်လို့ နွားထိုးကြီးမြို့နယ် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့မှ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူက ခန့်မှန်းပြောဆိုပါတယ်။

“အဲ့ရွာက အရင်ဥက္ကဌဟောင်းက ဒလန်အကြီးစားပေါ့လေ။ အဲဒီဥက္ကဌဟောင်းက မြင်းခြံမှာ သီတာယုမွန်နဲ့ပူးပေါင်းနေတာ။ ပူးပေါင်းနေပြီးတော့ သူက သူ့ရွာကို မကျေနပ်တဲ့အနေအထားလို့ ယူဆရတယ်။ ရွာမှာမနေရတဲ့အတွက် သူ့ရွာကိုပြန်ပြီး ဒုက္ခပေးနေတယ်လို့ ကျနော်တို့ယူဆတယ်။ ဥပမာ ဘယ်သူ့အိမ် ဘယ်သူ့အိမ်ပေါ့နော် နောက်ဆုံး NLD အားကောင်းတဲ့အိမ်ပေါ့နော်။ အနီအားကောင်းတဲ့အိမ်ကို ပစ်မှတ်ထားပြီးတော့ လုပ်ခိုင်းတယ်လို့ကျနော်ထင်တယ်။” လို့ သူက ဆိုပါတယ်။

အဆိုပါဥက္ကဌနဲ့ သူ့မိသားစုဟာ ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၂ ခုနှစ်ထဲမှာ ဒေသခံကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေက ရွာထဲကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ချိန် ရွာထဲမှာရှိတဲ့စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေနဲ့အတူ ရွာကနေထွက်ပြေးသွားကြတာလို့ သိရပါတယ်။

လက်ရှိမှာတော့ ဒေသခံတွေဟာ နေ့လယ်ပိုင်းတွေမှာသာ ရွာထဲပြန်နေကြပြီး ညဘက်တွေမှာတော့ ရွာအပြင်တောတိုက်တွေထဲမှာ သွားရောက်နေထိုင်ကြတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

အိမ်ခြေ ၃,၀၀၀ ဝန်းကျင်ရှိတဲ့ လက်ဝဲမြင်းနီကျေးရွာက နေအိမ်ရာကျော်ကို ပြီးခဲ့တဲ့ ဇူလိုင် ၁၀ ရက်မှာ စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့တွေကမီးရှို့ဖျက်ဆီးပြီး ဒေသခံ ၆ ဦးကိုလည်းမီးရှို့သတ်ဖြတ်ခဲ့ပါတယ်။

အလားတူ သြဂုတ် ၉ ရက်မှာလည်း အဲ့ဒီရွာကို စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေက လက်နက်ကြီးနဲ့ပစ်ခတ်ရာ နေအိမ် ၁၈ လုံး မီးလောင်ပျက်စီးခဲ့ပါသေးတယ်။

စာတည်း – လင်း

မန္တလေး၊ ဇူလိုင် ၁၁၊ ၂၀၂၄။

မန္တလေးတိုင်း၊ နွားထိုးကြီးမြို့နယ်၊ လက်ဝဲမြင်းနီရွာကို စစ်ကောင်စီက မီးရှို့ဖျက်ဆီးခဲ့တာကြောင့် ရွာမှာရှိတဲ့ သက်ကြီးရွယ်အို ၅ ဦး မီးထဲပါ သေဆုံးခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

ဇူလိုင် ၉ ရက်ညနေမှာ ကျေးရွာအနီးကို စစ်ကောင်စီတပ်သား ၁၀၀ ပါစစ်ကြောင်းက ရောက်နေခဲ့ပြီး နောက်တနေ့ ဇူလိုင် ၁၀ ရက် မနက် ၄ နာရီခွဲလောက်မှာ ကျေးရွာတွေထဲကိုဝင်ပြီး အိမ်တွေကိုမီးတင်ရှို့ခဲ့တာလို့ ဆိုပါတယ်။

“သက်ကြီးရွယ်အို ၅ ယောက်ပါသွားတယ်။ လေဖြတ်နေတာ ၂ ယောက်ပါသွားတယ်။ တခြား ၃ ယောက်ကလည်း မပြေးနိုင်မလွှားနိုင် အသက်ကြီးပိုင်းတွေ။ စစ်ကြောင်းက နောက်တကြောင်း ပြန်ထုတ်နေတာ တွေ့လို့ ကျနော်တို့လည်း ကြောက်လို့ ပြေးလွှားနေရတယ်” လို့ လက်ဝဲမြင်းနီကျေးရွာနဲ့ ၂ မိုင်ခွဲအကွာရှိ လက်သမားကန်ရွာသားတဦးက ပြောပါတယ်။

စစ်ကောင်စီစစ်ကြောင်းက မီးရှို့လို့ စုစုပေါင်း အိမ်ခြေ ၅၀၀ ကျော် မီးလောင်ပျက်စီးခဲ့ပြီး အသက် ၈၀ ကျော်အရွယ် အဖိုးအို ၂ ဦး၊ အဖွားအို ၂ ဦးနဲ့ အသက် ၅၀ ဝန်းကျင် အမျိုးသား ၁ ဦး မီးထဲပါသေဆုံးခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။

အဲ့ဒီနေ့မှာပဲ နောက်ထပ်စစ်ကြောင်းတကြောင်းက မြင်းခြံ၊ တောင်သာ၊ နွားထိုးကြီးမြို့ နယ်စပ်ရွာတွေဖြစ်တဲ့ တံစိုး၊ မလည်၊ ကူရွာ၊ ကွမ်းစိုက်၊ ချေဆေး၊ လက်သမားကန်၊ ချင်းယား စတဲ့ရွာတွေကို ဝင်ကာ ဆိုင်ကယ်၊ ရွှေငွေနဲ့ တန်ဖိုးကြီး ပစ္စည်းအကုန် ဖောက်ထွင်းယူသွားတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

“(စစ်သားတွေက) သော့တွေရိုက်ချိုးပြီးတော့ အိမ်တွေထဲက အဖိုးတန်ပစ္စည်းတွေယူတယ်။ စျေးဆိုင်ဖွင့်ထားတဲ့အိမ်ဆို ဖုန်းကဒ်တွေ၊ ကုန်ခြောက်တွေ ယူတယ်။ ကြက်ဥတွေကျ ရိုက်ခွဲခဲ့တယ်။ ဆိုင်ကယ်တွေကတော့ တော်တော်များများ ပါသွားတယ်။”လို့ မြင်းခြံဒေသခံတဦးက ပြောပါတယ်

အခုလက်ရှိ စစ်ကောင်စီစစ်ကြောင်းတွေက မလည်၊ တံစိုး၊ ကျောက်တန်း၊ ကန်ဆင့်(မြောက်ရွာ)၊ ကွမ်းစိုက် စတဲ့ကျေးရွာ တဝိုက်တွေမှာ လှည့်ပတ်သွားလာနေဆဲဖြစ်တာကြောင့် ဒေသခံပြည်သူတွေ စစ်ရှောင်နေရတယ် လို့ ဆိုပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ ဇွန် ၂၉ ရက်ကလည်း လက်ဝဲမြင်းနီရွာကို လက်နက်ကြီး လက်နက်ငယ်တွေနဲ့ ပစ်ခတ်ဝင်ရောက်လာတာကြောင့် ပြည်သူတဦး ကျည်ရှပ်ထိမှန် ဒဏ်ရာရခဲ့ပြီး လက်ဝဲရွာက နေအိမ် ၅လုံး မီးလောင်ပျက်စီးခဲ့ပါသေးတယ်။

စာတည်း – လင်း