အပျက်အစီး

စစ်ကိုင်း၊ ဧပြီ ၁၃၊ ၂၀၂၅။

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ စစ်ကိုင်းတောင်ရိုးပေါ်မှာ ငလျင်ဒဏ်ကြောင့် ပျက်စီးခဲ့တဲ့ စေတီပုထိုးတွေနဲ့ ဘုန်းတော်ကြီး၊ သီလရှင်ကျောင်းတွေကို ရှင်းလင်းဖို့ အကူအညီလိုအပ်နေတယ်လို့ စစ်ကိုင်းတောင်ရိုးနေ စာချဆရာတော်တပါးဆီက သိရပါတယ်။

လုံးဝပြိုကျသွားတဲ့ စေတီပုထိုး၊ ကျောင်းတိုက်တွေကို သန့်ရှင်းရေးလုပ်ရှင်းလင်းဖို့၊ မပြိုကျပေမယ့် အသုံးပြုလို့မရတော့တဲ့ ကျောင်းတိုက်တွေကို ဖြိုချဖို့ အကူအညီတွေက ဆယ်ရာခိုင်နှုန်းတောင်မရောက်သေဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

“အစားအသောက်တွေလှူတာထက် ကျောင်းဆောင်အပြိုအပျက်တွေကို သန့်ရှင်းရေးလုပ်ဖို့ လိုတယ်။ ဒါတွေရှင်းလင်းပြီးမှ သံဃာတော်တွေ သီလရှင်တွေက ကျောင်းပြန်ဆောက်တာဖြစ်ဖြစ် တဲထိုးနေတာဖြစ်ဖြစ် လုပ်လို့ရမှာ။ ခုက အခြားကျောင်းတွေမှာ သွားနေရတာတွေရှိသလို ပြိုကျသွားတဲ့နားမှာ ထန်းလက်တဲ မိုးကာတဲတွေနဲ့နေကြရတယ်။”လို့ စစ်ကိုင်းတောင်ရိုးနေ စာချဆရာတော်တပါးက မိန့်ပါတယ်။

ရိက္ခာတွေကိုတော့ အလှူရှင်တွေနဲ့ သီတဂူဆရာတော်ကလှူဒါန်းထားတဲ့အတွက် လုံလောက်မှုရှိပြီး သံဃာနဲ့ သီလရှင်တွေပြန်လည်သီတင်းသုံးနေနိုင်ဖို့ အဆောက်အဦတွေဆောက်လုပ်ဖို့လိုအပ်ချက်နဲ့ အပျက်အစီးတွေရှင်းလင်းဖို့သာ အဓိကလိုအပ်နေတယ်လို့ ဆရာတော်က ဆက်မိန့်ပါတယ်။

“နိုင်ငံတော်ရဲ့ စီမံချက်တရပ်အနေနဲ့ကို လုပ်ပေးဖို့ လိုအပ်နေတာ။ အဖွဲ့အစည်းတွေအနေနဲ့ကလည်း တရက်တတ်နိုင်ရင်လည်းတရက် ကူညီပေးဖို့လို့နေတာ။ “လို့ ဆိုပါတယ်။

စစ်ကိုင်းတောင်ရိုးက အပျက်အစီးတွေကို ဌာနဆိုင်ရာ၊ လူမှုကူညီရေးအသင်းတွေက ရှင်းလင်းနေကြပေမယ့် စက်ယန္တရားနဲ့လူအင်အားနည်းပါးတာကြောင့် ခရီးမတွင်ဖြစ်နေပြီး ငလျင်လှုပ်ပြီးတာ ၁၅ ရက်ကြာလာပေမယ့် စစ်ကိုင်းတောင်ရိုးက အပျက်အစီးတွေကိုရှင်းလင်းနေရာမှာ ဆယ်ပုံတပုံလောက်တောင်မပြီးသေဘူးလို့ သိရပါတယ်။

စစ်ကိုင်းတောင်ရိုးရှိ စေတီပုထိုးနဲ့ ကျောင်းတွေက နှစ်ပေါင်းကြာမြင့်နေတဲ့ အဆောက်အအုံတွေဖြစ်တာကြောင့် ငလျင်လှုပ်ခတ်လို့ စေတီပုထိုး၊ ဘဘုန်းကြီးကျောင်း၊ သီလရှင်ကျောင်းအားလုံးရဲ့ ၉၉ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ပျက်စီးမှုရှိခဲ့တယ်လို့ သံဃာတော်တွေထံက သိရပါတယ်။

ဒါ့အပြင် စစ်ကိုင်းတောင်ရိုးမှာ မှီတင်းနေထိုင်ကြတဲ့ ရဟန်း၊ ကိုရင် ၁၀,၀၀၀ ကျော်နဲ့ သီလရှင်အပါး ၈,၀၀၀ ကျော်ရှိတယ်လို့ အထက်ပါစာချဆရာတော်ဆီက သိရပါတယ်။

ငလျင်ဒဏ်ကြောင့် စစ်ကိုင်းတောင်ရိုးရှိ ဘုန်းကြီးကျောင်း၊ သီလရှင်ကျောင်း ၅၇ ကျောင်းက ရဟန်း ၂၅ ပါး၊ ကိုရင် ၂၉ ပါး၊ သီလရှင် ၅၀ ပါး၊ လူအမျိုးသား အမျိုးသမီး ၄၅ ဦး၊ စုစုပေါင်း ၁၇၀ ယောက် သေဆုံးခဲ့တယ်လို့ သီတဂူဗုဒ္ဓတက္ကသိုလ်ရဲ့ ဧပြီ ၁၁ ရက်ထုတ်စာရင်းအရ သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်း

မကွေး၊ မေ ၂၀၊ ၂၀၂၃။

မကွေးတိုင်း၊ ပခုက္ကူခရိုင်၊ ပေါက်မြို့နယ်မှာ မေလဒုတိယပတ်အတွင်း မိုခါမုန်တိုင်းဒဏ်ကြောင့် မိုးသည်းထန်စွာ ရွာသွန်းပြီး ရေကြီးရေလျှံတာတွေဖြစ်ခဲ့တာကြောင့် နှမ်းစိုက်ခင်းတွေပျက်စီးခဲ့ရတယ်လို့ ဒေသခံနှမ်းတောင်သူတွေက ပြောပါတယ်။

“နှမ်းနက်တွေစိုက်တာပါ။ လေရော မိုးရော ရေပါကြီးတော့ ပိုဆိုးတာပေါ့ဗျာ။ ခုလိုလည်း တခါမှမကြုံဖူးပါဘူး။ အပင်ကြီးတွေက လဲကုန်တယ်။ ရွှံနွံတွေကပ် အပင်လဲတာနဲ့ ဘေးနားက အခင်းတွေရော ပျက်စီးကုန်တာ” လို့ နှမ်းစိုက်တောင်သူတဦးက ပြောပါတယ်။

ပေါက်မြို့နယ် တနယ်လုံးဆိုရင် နှမ်းစိုက်တာ ဧက ၃၀၀၀ ကျော်ရှိပြီး ရေကြီးရေလျှံဖြစ်လို့ပျက်စီးတာ ဧက ၁၆၀၀ ကျော် ရှိတယ်လို့ မုန်တိုင်းကြောင့်ပျက်စီးဆုံးရှုံးသွားတာနဲ့ပတ်သက်လို့ လိုက်ကူညီဆောင်ရွက်ပေးနေတဲ့ ဒေသခံ လူမှုအဖွဲ့အစည်းတခုမှ တာဝန်ရှိသူ တဦးကဆိုပါတယ်။

ပေါက်မြို့နယ်၊ ကျောချောင်းနဲ့ ယောချောင်းဘေးက ရွာပေါင်း ၉၀ ကျော်မှာလည်း ပျက်စီးတာများပြီး နှမ်းခင်းတွေ သဲတွေဖုံး၊ ရေတွင်း၊ ရေစက်၊ တိရစ္ဆာန်တွေ၊ လူနေအိမ်တွေ မျောပါ ပျက်စီးဆုံးရှုံးခဲ့ရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

“နှမ်းခင်းက ရေဘုံဘိုင်တွင်းတွေ ပျက်စီးတယ်။ စိုက်ခင်းထဲသဲတွေဖုံးကုန်တယ်။ ရေတင်စက်တွေ နွား၊ ဆိတ်၊ သိုး၊ ဝက်တွေလည်းရေထဲပါကုန်တယ်။ သေတာတွေလည်းရှိတယ်။ အိမ်တွေလည်းပြင်ရအုံးမယ်။ နောက်ရာသီစိုက်ဖို့ တောင်ဘာလုပ်ရမှန်းမသိတော့ပါဘူး။ ငွေကြေးပိုင်းကတော့ပိုဆိုးတာပေါ့ဗျာ” လို့ပေါက်ဒေသ ခံလူငယ်တဦးက မြေလတ်အသံကိုပြောပါတယ်။

နှမ်းတဧက စိုက်ပျိုးကုန်ကျစရိတ်အနေနဲ့ နှမ်းမျိုးတတင်းကို ၁ သိန်း ၁ သောင်းကျပ်၊ထွန်ယက်ခ ၁ သိန်းကျပ်၊ စိုက်ပျိုးခ တသောင်းခွဲကျပ်၊ ရေတင်ဓာတ်ဆီ ၂ သောင်းကျပ်၊ပိုးဆေးမှိုဆေးဘိုး ၄ သောင်းကျပ်၊ ရိတ်သိမ်းသယ်ယူခ ၃ သောင်းခွဲကျပ်၊ ရေတင်ခ တသောင်းခွဲကျပ် စုစုပေါင်းကုန်ကျစရိတ် ၃ သိန်းခွဲဝန်းကျင်လောက် ကုန်ကျစရိတ်ရှိတယ်လို့ ဆက်ပြောပါတယ်။

ပေါက်မြို့နယ်ကတောင်သူတွေခင်ဗျာ နှမ်းသီးနှံအပြင်၊ မြေပဲ၊ စပါး၊ ကုလားပဲ၊ ကြက်သွန်သီးနှံစိုက်ခင်းတွေမှာလည်းအပျက်အစီးတွေရှိလို့ တောင်သူတွေအနေနဲ့အခက်အခဲမျိုးစုံရင်ဆိုင်ကြုံတွေ့နေရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

စာတည်း – လင်းဇေ