စစ်ရှောင်

နတ်တလင်း၊ မတ် ၂၊ ၂၀၂၃။

ပဲခူးတိုင်း(အနောက်ခြမ်း)၊ သာယာဝတီခရိုင်၊ နတ်တလင်းမြို့နယ်၊ တောင်ညိုဆည်အထက်ပိုင်းက ကျေးရွာတချို့ဟာ ကာလရှည် စစ်ရှောင်နေရတာကြောင့် စိုက်ပျိုးမစားနိုင်တဲ့အတွက် ဝမ်းစာအခက်အခဲ ကြုံနေရတယ်လို့ ဒေသခံတဦးဆီက သိရပါတယ်။

နတ်တလင်းမြို့နယ် ညောင်လေးပင်ရွာ၊ ကွေ့ကြီးရွာ၊ ကရင်ဆင်ဆွဲရွာနဲ့ သဖန်းချောင်းရွာတွေဟာ ပြီးခဲ့တဲ့နှစ် မိုးစပါးစိုက်ရာသီကစလို့ ရွာလုံးကျွတ် စစ်ရှောင်နေရတာကြောင့် လယ်ဧက ၄၀၀ ဝန်းကျင်လောက်ကို စိုက်ပျိုးနိုင်ခြင်းမရှိတာလို့ ဆိုပါတယ်။

“ပြီးခဲ့တဲ့ မိုးတွင်းကစပြီး စပါးမစိုက်ရဘဲ ဒီအတိုင်းလွှတ်ထားရတာ။ ပဲခူးရိုးမပေါ်ကို ပြောင်းရွှေ့သွားတဲ့ မိသားစုတွေရှိသလို တချို့ကလည်း တောင်ခြေမှာပဲ တောင်ယာလုပ်ကိုင် စားနေကြတယ်။ အဓိကက လူတွေက မနေရဲတော့ စပါးစိုက်မရတော့ဘဲ ဝမ်းစာအတွက်ဆန်ကိုဝယ်စားနေရတာ” လို့ အဲ့ဒီနယ်မြေမှာ လှုပ်ရှားနေတဲ့ Phoenix PDF က တပ်ဖွဲ့ဝင်တဦးက ပြောပါတယ်။

ညောင်လေးပင်ရွာနဲ့ ကွေ့ကြီးရွာ ၂ ရွာဟာ ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်အတွင်းက စစ်ကောင်စီတပ်က စစ်ကြောင်းထိုး မီးရှို့တာကြောင့် ရွာလုံးကျွတ် တိမ်းရှောင်နေရတာဖြစ်ပြီး ကရင်ဆင်ဆွဲရွာနဲ့ သဖန်းချောင်းရွာကလည်း နေထိုင်သူအနည်းငယ်ပဲ ကျန်တော့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ဒါ့အပြင် ပြီးခဲ့တဲ့ ဖေဖေါ်ဝါရီလ ၂၀ ရက်ဝန်းကျင်ကလည်း စစ်ကောင်စီတပ်ဟာ ညောင်လေးပင်ရွာက စစ်ရှောင်အမျိုးသမီးနဲ့ ကလေးအပါ ၁၄ ဦးကိုလည်း ဖမ်းဆီးစစ်ဆေးနေရာ ဒီနေ့ထိ ပြန်လည်လွတ်မြောက်တာမျိုး မရှိသေးပါဘူး။

လက်ရှိမှာ စစ်ရှောင်တွေဟာ ဒေသတွင်းက ထွက်ရှိတဲ့ အမာဆန်အမျိုးအစားဖြစ်တဲ့ ငွေတိုးဆန် ၁၀၈ ပေါင်ပါ တအိတ်ကို နတ်တလင်းမြို့ပေါ်မှာ ကျပ် ၅ သောင်းခွဲကျော်နဲ့ ဝယ်ယူနေရပြီး စစ်ရှောင်စခန်းက ပြည်သူတွေကတော့ ကျပ် ၇ သောင်းကျော်ပေးကာ ဝယ်ယူစားသောက်နေရတယ်လို့ ဒေသခံတဦးဆီက သိရပါတယ်။

စာတည်း – ရင်ငြိမ်း

ရွှေဘို၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၅၊ ၂၀၂၃။

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ရွှေဘိုခရိုင်၊ ခင်ဦးမြို့နယ်ထဲက ကျေးရွာတွေဘက်ကို စစ်ကောင်စီတပ်က လက်နက်ကြီးနဲ့ ပစ်ခတ်လို့ ကျေးရွာ ၇ ရွာထက်မနည်း ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရတယ်လို့ ဒေသခံတွေဆီက သိရပါတယ်။

စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့တွေဟာ အင်အား ၁၀၀ ‌နီးပါးနဲ့ ခင်ဦးမြို့‌ပေါ်မှာ အခြေချထားပြီး ဖေဖော်ဝါရီ ၂၅ ရက် ဒီနေ့ နေ့လယ် ၁၂ နာရီခွဲလောက်မှာတော့ မြို့ပေါ်ကနေ ခြေလျင်နဲ့ ထွက်လာပြီး လက်နက်ကြီးတွေနဲ့ စတင်ပစ်ခတ်ခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

အခုလို ကျေးရွာတွေဘက်ကို လက်နက်ကြီးတွေနဲ့ ပစ်ခတ်ခဲ့လို့ ကျေးရွာ ၇ ရွာနီးပါးက ဒေသခံပြည်သူ ၉ ထောင်ကျော်ဟာ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရတယ်လို့ ခင်ဦးမြို့နယ်သတင်းမှန်ပြန်ကြားရေးမှ တာဝန်ခံတဦးက မြေလတ်အသံကို ပြောပါတယ်။

“စစ်ကောင်စီက တပ်ရင်းတပ်မ ဘယ်လောက်ကလဲဆိုတာ မသိရသေးပါဘူး။ ခင်ဦးနယ်ထဲရောက်နေတာကတော့ ၂ ပတ်ကျော်ပါပြီ။ မြို့ပေါ်ရောက်နေတာ ၂ ရက် ရှိပါပြီ။ အခုက အနောက်ဘက် သူတို့လာခဲ့တဲ့ ရေဦးမြို့ဘက် ပြန်ခေါက်ဖို့ စစ်ကြောင်းထိုးနေတာပါ” လို့ ဆိုပါတယ်။

အခုလို ခင်ဦးမြို့ အနောက်ဘက်မှာရှိတဲ့ ကျေးရွာတွေဘက်ကို စစ်ကောင်စီက လက်နက်ကြီးတွေနဲ့ ရမ်းသမ်းပစ်ခတ်နေလို့ ကံသာယာရွာ၊ ကံသစ်ရွာ၊ ဌက်ပျော်ရွာ၊ ဗအိုးရွာ၊ အင်တိုင်ကြီးရွာ၊ စည်ပုတ္တရွာနဲ့ အနီးနားကျေးရွာက ပြည်သူတွေပါ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေကြရတယ်လို့ အထက်ပါ တာဝန်ခံက ဆက်ပြောပါတယ်။

“သူတို့ ဗအိုးရွာထဲကို လက်နက်ကြီးတွေ ပစ်ပြီး ဝင်နေတယ်။ စစ်ကြောင်းထွက်ရင်း လမ်းကြောင်းရှင်းတဲ့ သဘောနဲ့ ရမ်းပစ်နေတာ အခုလည်း ဗအိုးရွာထဲက နေအိမ်တွေကိုလည်း ဖျက်ဆီးတာတွေ လုပ်နေတယ်။ ထွက်ပြေးနေရတဲ့ ရွာတွေက တရွာနဲ့တရွာ ပေ ၂ ထောင်လောက်ပဲ ဝေးကြတာ” လို့လည်း ဆိုပါတယ်။

အခုလက်ရှိအချိန်ထိ စစ်ကောင်စီစစ်ကြောင်းဟာ ကျေးရွာရဲ့ အနီးနားတဝိုက်မှာ ရှိနေသေးတဲ့အတွက် ဒေသခံပြည်သူတွေဟာ ကျေးရွာထဲကို ဝင်ရောက်နေထိုင်ခြင်း မရှိသေးဘူးလို့ သိရပါတယ်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၂၄ ရက်ကလည်း အဲဒီစစ်ကြောင်းဟာ ခင်ဦးမြို့ပေါ်က အောင်ချမ်းသာရပ်ကွက်မှာ နေထိုင်တဲ့ မိသားစုဝင်တချို့နဲ့ လူလတ်ပိုင်း အမျိုးသား ၁၀ ဦးထက်မနည်း မြို့ပေါ်ကို ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားပြီး ယနေ့ထိ ပြန်လွှတ်မပေးသေးဘူးလို့ ခင်ဦးမြို့နယ် သတင်းမှန်ပြန်ကြားရေး Page မှထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

စစ်ကိုင်း၊ သြဂုတ် ၁၇၊ ၂၀၂၂။

စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ဒီပဲယင်းမြို့နယ်၊ နဂါးတွင်းအုပ်စု အောင်သာယာနဲ့ ဘော်ကုန်းကျေးရွာထဲကို စစ်ကောင်စီက ဩဂုတ်လ ၁၄ ရက်ခန့်လောက်ကတည်း လာရောက်တပ်စွဲထားတာကြောင့် အနီးဝန်းကျင် ၁၃ ရွာက ဒေသခံ ၈,၀၀၀ ကျော် နေရပ်စွန့်ခွာတိမ်းရှောင်နေရတာလို့ ဒေသခံတွေကပြောပါတယ်။

​အောင်သာယာ၊ ဘော်ကုန်း၊ နဂါးတွင်း၊ တပ်တည်၊ ဆင်ရောက်ကြီး၊ ဆင်ရောက်ငယ်၊ လယ်ပြင်ကွက်၊ ပေါင်းတော်ကူ ၊မှန်သာ၊ မြကန်သာ၊ အင်တိုင်းကြီး၊ အင်တိုင်းလေးနဲ့ ကျွဲတဲကျေးရွာတွေက ဒေသခံတွေ တိမ်းရှောင်နေကြရတာ ဖြစ်ပါတယ်။

“စစ်ဘေးရှောင်တွေ အတက်နိုင်ဆုံးတော့ ကျွန်တော်တို့ ကျွေးမွေးထောက်ပံ့ ပေးထားတာပေါ့ ဒါပေမယ့် မလောက်ငှပါဘူး တချို့ထမင်း၊ ဟင်း ပြတ်သွားလို့ မစားလိုက်ရတဲ့ စစ်ဘေးရှောင်တွေရှိတယ်ဗျ ဆန်အတွက်က ဖြစ်သလို လိုက်စုလို့ရပေမယ့် ဆီ၊ ကြက်သွန်၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်ကအစပေါ့ ဈေးအရမ်းကြီးနေတော့ ရသလောက်ပဲ အဆင်ပြေသလို လုပ်ကြရတော့ ဟင်းပြတ်လို့ ထမင်းဖြူနဲ့ မှန်ရောင်ဟင်းချိုပဲ စားလိုက်ရတဲ့သူတွေလည်းရှိပါတယ်”လို့ ဒေသခံတဦးက ပြောပါတယ်။

ပြည်သူအတွက် ပြည်သူပဲရှိမို့ ပြည်သူတွေရဲ့လှူဒါန်းမှုက စစ်ရှောင်တွေအတွက် ခွန်အားတခုဖြစ်စေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

“ဟုတ်ကဲ့ ပြည်သူအတွက် ပြည်သူပဲရှိတာမို့အိုးအိမ် မီးရှို့ခံရတဲ့ပြည်သူတွေ၊စစ်ဘေးရှောင်တွေကို လူသားချင်းစာနာတဲ့ စိတ်ထားလေးနဲ့ မိမိတို့တက်စွမ်းသရွေ့ ဝိုင်းဝန်းကူညီ ထောက်ပံ့ကူညီပေးကြပါ အလှူရှင်တွေရဲ့ စေတနာက စစ်ဘေးသင့် ပြည်သူတွေအတွက်ခွန်အားပါ နောင်လာနောက်သား မျိုးဆက်သစ်တွေ ကိုယ်တွေလိုဒုက္ခမခံစားကြရအောင် ဒီစနစ်ဆိုးကြီးကို အားလုံးလက်တွဲပြီး အဆုံးထိတော်လှန်ကြမယ် လို့ ပြောချင်ပါတယ်” လို့ ဒီပဲယင်းမြို့နယ် ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ တာဝန်ရှိသူတဦးက ပြောပါတယ်။

လက်ရှိမှာ ဆန်အတွက် အဆင်ပြေနေဆဲဖြစ်ပေမယ့် ဆီ ဆား ဟင်းသီးဟင်းရွက် အစရှိတဲ့အခြေခံစားသောက်ကုန်တွေ စက်သုံးဆီတွေ စျေးကြီးနေတာကြောင့် လှူဒါန်းပေးဖို့ မေတ္တာရပ်ခံတာဖြစ်ပြီး သူတို့မြို့နယ်အတွင်းက ကျေးရွာ ၃၀ ကျော်ကိုလည်း စစ်ကောင်စီ မီးရိူ့ခဲ့ပါသေးတယ်။

စစ်ကောင်စီတွေက စစ်ကြောင်းထိုးကာ ကျေးရွာတွေကို လိုက်လံတပ်စွဲပြီး နေအိမ်တွေကို မီးရိူ့ဖျက်စီးနေတာကြောင့် စစ်ရှောင်တွေဟာ မိုးထဲရေထဲမှာ တိမ်းရှောင်ပြေးလွှားရင်း ခက်ခဲစွာ နေထိုင်ကြရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

မကွေး၊ ဧပြီ ၁၀၊ ၂၀၂၂။

မကွေးတိုင်း ပေါက်မြို့နယ်က ရွာတွေနဲ့ ပခုက္ကူမြို့နယ် မြစ်ဖျားရွာကို ပြီးခဲ့တဲ့ ဧပြီလ ၈ရက်နေ့လည်ပိုင်းမှာ တွဲကား ၃စီးဝင်ရှာရင်း မတွေ့လို့ ရွာကို မီးရှို့ခံလိုက်ရတယ်လို့ ဒေသခံအမျိုးသားတဦးဆီက သိရပါတယ်။

ပေါက်မြို့နယ်မှာ ပျောက်သွားတဲ့ တွဲကား ၃စီးကို ရှာရင်း ပေါက်မြို့နယ်က ရေကျော်ရွာကို စပြီး မီးရှို့ခဲ့သလို အင်အား အများအပြားနဲ့ မြစ်ဖျားရွာကို စစ်ကောင်စီတပ်တွေဝင်လာပြီး လက်နက်ကြီးတွေနဲ့ ပစ်နေလို့ ဒေသခံတွေ ဘေးလွတ်ရာကို ထွက်ပြေးခဲ့ရချိန်မှာ မပြေးနိုင်တဲ့ သူတွေကို ကယ်ထုတ်ရင်း အဖမ်းခံလိုက်ရတဲ့ အကြောင်းကို ဒေသခံအမျိုးသား တဦးက ပြောပါတယ်။

” အဲ့လိုကယ်ထုတ်နေရင်း သူငယ်ချင်းတယောက်က ကျည်ထိသွားတယ် ကျနော်တို့ကို နေပူထဲမှာဖိနပ်မပါပဲ ရပ်နေခိုင်းတယ်၊ တွဲကား ၃စီးဘယ်မှာလဲလို့ မေးတယ်၊ မသိလို့ မသိဘူးဖြေတာကို ရိုက်ခံရတယ်၊ စစ်ဖိနပ်တွေနဲ့လည်း ကန်ခံရတယ်၊ နေပူထဲမှာနေလို့ ချွေးပြန်တာကို ဘာလို့ချွေးပြန်တာလဲမေးလို့ ကြောက်လို့ပါလို့ ပြောတာကို လှိမ့်ရိုက်တယ်ဗျ” လို့ ပြောပါတယ်။

အဲ့ဒီလို နေပူထဲမှာ ဖိနပ်မပါပဲ စစ်မေးတဲ့ အပြင် ခေါင်းထောင်ခွင့်လည်းမရှိသလို ထောင်တဲ့ သူ ရိုက်ခံရပါတယ်၊ အင်အား ၁၀၀ နီးပါးပါဝင်ပြီး ရွာကိုမီးရှို့သွားလို့ အိမ်ခြေ ၁၆၀ကျော် မီးလောင်ပျက်ဆီးခဲ့တယ်လို့ ပြောပါတယ်။

” ခေါင်းငုံ့ထားရတာ မော့တာနဲ့ ရိုက်တာ၊ သူတို့ပြန်တဲ့အချိန်တောင် ကျနော်တို့ကို လှည့်မကြည့်ရဘူး ခေါင်းကို ငုံ့ထားရတာဗျ ခေါင်းဖော်မကြည့်ရဘူး” လို့ ဒေသခံအမျိုးသားတဦးက ပြောပါတယ်။

လက်ရှိမီးရှို့ခံလိုက်ရတဲ့ အိမ်ခြေ ၁၆၀ကျော်က အိမ်ထောင်စုတွေဟာ တောထဲမှာ မိုးကာစတွေခင်းပြီး နေထိုင်တဲ့သူတွေရှိသလို ဘုန်းကြီးကျောင်းမှာ နေထိုင်ရသူတွေလည်း ရှိနေပါတယ်။

” ခုနေမှာ ဝါးလုံးတလုံးတောင် ဝယ်နိုင်တဲ့ အခြေအနေမဟုတ်တော့ဘူး ၊ ကျနော်တို့ ချွေးနှဲစာနဲ့ဆောက်ခဲ့တဲ့ အိမ်၊ ဘယ်လိုလုပ် ဒီဟာကြီးကို ပြန်‌ဆောက်နိုင်မှာတုန်း၊ စားနပ်ရိက္ခာနဲ့ နေဖို့ထိုင်ဖို့နဲ့ ငွေရေးကြေးရေးလေး ရရင် အဆင်ပြေတာပေါ့ လောလောဆယ်” လို့ ပြောပါတယ်။

စစ်ကောင်စီက တရွာလုံးကို မီးရှို့ခဲ့တာဖြစ်ပေမယ့် မြစ်ဖျားရွာရဲ့ ချောင်းတဖက်ကမ်းက အိမ် ၁၅၀ကျော်က မလောင်ပဲ ကျန်နေပြီး ကြောက်လို့ပုန်းနေတဲ့ အမျိုးသားတဦးလည်း စစ်ကောင်စီကြောင့် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီး ဆေးကုနေရတယ်လို့ သိရပါတယ်။

တွဲကား ၃စီးပျောက်ဆုံးတဲ့ ကိစ္စနဲ့ ပတ်သက်ပြီး စစ်ကောင်စီက ပေါက်မြို့နယ်နဲ့ ပခုက္ကူမြို့နယ် အစပ်မှာ ရှိတဲ့ ရွာတွေကို အင်အားသုံးရှာဖွေခဲ့ပြီး လေယာဥ်တွေနဲ့ပါပစ်ခတ်မှုတွေလုပ်ခဲ့တဲအပြင် အနည်းဆုံး ၆ရွာလောက်ကို မီးရှို့ခဲ့ပြီး အိမ်ခြေ ၃၀၀ နီးပါး မီးလောင်ပြာကျခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။